Εικόνες από το εσωτερικό της Αγίας Σοφίας, που κάνουν τον γύρο του κόσμου, δείχνουν γερανούς και φορτηγά να κινούνται πάνω στο ιστορικό δάπεδο, προκαλώντας έντονα ερωτήματα για το κατά πόσο προστατεύεται επαρκώς το μνημείο κατά τη διάρκεια των εργασιών αποκατάστασης. Οι φωτογραφίες από την αντισεισμική θωράκιση της σχεδόν 1.500 ετών Αγίας Σοφίας έχουν προκαλέσει κύμα αντιδράσεων.
Βαρέα οχήματα και γερανοί μεγάλου όγκου εντοπίζονται να επιχειρούν στο εσωτερικό του μνημείου, ενώ η είσοδος φορτηγού από την Πύλη του Αυτοκράτορα πυροδότησε ανησυχίες για πιθανές φθορές στη δομή. Μετά τη δημόσια κατακραυγή, το τουρκικό Υπουργείο Πολιτισμού εξέδωσε ανακοίνωση, επιχειρώντας να δώσει εξηγήσεις και να καθησυχάσει τις ανησυχίες.
Ο υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού, Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, είχε νωρίτερα διαβεβαιώσει μέσω κοινωνικών δικτύων ότι οι εργασίες συνεχίζονται χωρίς να διακόπτεται η λατρεία, υπογραμμίζοντας πως ο κεντρικός τρούλος εισέρχεται στη μεγαλύτερη και πιο εκτεταμένη φάση αποκατάστασης στην ιστορία του. Οι αρχές υποστήριξαν ότι ο αρχικός χαρακτήρας του μνημείου θα διαφυλαχθεί.
Παρά τις διαβεβαιώσεις, το επίκεντρο της συζήτησης μετατοπίστηκε από την οροφή στο δάπεδο, καθώς βαριά οχήματα φαίνονται να επιχειρούν μέσα στον χώρο. Οι φωτογραφίες προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις στα κοινωνικά δίκτυα, με χρήστες να διερωτώνται πώς επιτράπηκε η είσοδος τέτοιου εξοπλισμού σε ένα μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής αξίας.
Πλησιέστερη εξέταση των εικόνων δείχνει ότι έχει τοποθετηθεί προσωρινή προστατευτική επικάλυψη κάτω από τους τροχούς των οχημάτων. Ωστόσο, ειδικοί επισημαίνουν ότι τα προστατευτικά πάνελ φαίνονται απλά, χωρίς να «κλειδώνουν» μεταξύ τους, γεγονός που θα μπορούσε να προκαλέσει ολισθήσεις ή ανομοιόμορφη κατανομή φορτίου. Σε ορισμένα σημεία, μάλιστα, το δάπεδο φαίνεται ακάλυπτο.
Ερευνητής που μίλησε ανώνυμα στην Türkiye Today επισήμανε ότι το δάπεδο της Αγίας Σοφίας δεν είναι ενιαίο· κάτω από την ορατή επιφάνεια βρίσκονται ψηφιδωτά, παλαιότερα στρώματα λίθου και σε κάποια σημεία κενά που μοιάζουν με μικρές υποκείμενες κοιλότητες. Συγκεντρωμένα φορτία και δονήσεις σε μια τέτοια περίπλοκη δομή ενδέχεται να προκαλέσουν φθορές με την πάροδο του χρόνου.
Μετά τις αντιδράσεις, η Γενική Διεύθυνση Βακουφίων εξέδωσε αναλυτική δήλωση, περιγράφοντας τις μεθόδους προστασίας που χρησιμοποιούνται. Σύμφωνα με τις αρχές, πριν την είσοδο των οχημάτων πραγματοποιήθηκαν στατικοί έλεγχοι, γεωραντάρ και τεχνικές δοκιμές που έδειξαν ότι το δάπεδο μπορεί να αντέξει έως 25 τόνους ανά τετραγωνικό μέτρο. Για επιπλέον ασφάλεια, κατασκευάστηκε προσωρινή πλατφόρμα αντοχής 30 τόνων ανά τετραγωνικό.
Οι αρχές διαβεβαίωσαν ότι τα βαρέα οχήματα λειτουργούν αποκλειστικά πάνω σε προστατευτική επιφάνεια και όχι απευθείας στο δάπεδο. Το βαρύτερο όχημα, βάρους 45 τόνων, μεταφέρει μόλις 6 τόνους ανά τετραγωνικό μέτρο στην επιφάνεια, παραμένοντας κάτω από τα όρια ασφαλείας. Παράλληλα, χρησιμοποιούνται ειδικές συσκευές συγκράτησης καυσαερίων και τα οχήματα κινούνται μόνο σε προκαθορισμένες διαδρομές.
Η συζήτηση στράφηκε και προς την εταιρεία που έχει αναλάβει το έργο. Η δεύτερη φάση της αποκατάστασης, από όπου προέρχονται οι επίμαχες εικόνες, έχει ανατεθεί στην εταιρεία Guryapi Restoration Contracting and Trading Inc., ιδρυτής της οποίας είναι ο Χασάν Γκιουρσόι, στενός φίλος του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν από τα μαθητικά χρόνια. Η εταιρεία έχει κερδίσει συμβάσεις ύψους 4,5 εκατ. ευρώ για τη δεύτερη φάση και 650.000 ευρώ για την τρίτη.
Συντακτική ομάδα Oknews
