Μια μορφή διαβήτη που μέχρι σήμερα βρισκόταν στο «περιθώριο» της ιατρικής κοινότητας αναγνωρίζεται πλέον επίσημα ως διακριτός τύπος της νόσου. Πρόκειται για τον διαβήτη που συνδέεται με τον υποσιτισμό, ο οποίος πλήττει κυρίως αδύνατους εφήβους και νέους ενήλικες σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, και που πλέον φέρει την ονομασία διαβήτης τύπου 5.
Η απόφαση για τη νέα ταξινόμηση ελήφθη από τη Διεθνή Ομοσπονδία για τον Διαβήτη (IDF) στο Παγκόσμιο Συνέδριο Διαβήτη 2025, στην Μπανγκόκ, έπειτα από επιστημονική τεκμηρίωση που προσκόμισε η καθηγήτρια Meredith Hawkins, διευθύντρια του Global Diabetes Institute στο Albert Einstein College of Medicine.
Από τη σύγχυση στην κατανόηση
Ο διαβήτης τύπου 5 έχει μείνει για δεκαετίες υποδιαγνωσμένος και παρερμηνευμένος, καθώς οι ασθενείς δεν εμφάνιζαν τα κλασικά χαρακτηριστικά των τύπων 1 ή 2. Αντίθετα, ήταν νέοι, λιποβαρείς και υποσιτισμένοι, αλλά δεν ανταποκρίνονταν στην ινσουλίνη – ενώ συχνά παρουσίαζαν επικίνδυνα χαμηλά επίπεδα σακχάρου μετά τη χορήγησή της.
Μια μελέτη του 2022 στο περιοδικό Diabetes Care, με επικεφαλής τη Dr. Hawkins και συνεργασία από το Christian Medical College στην Ινδία, απέδειξε πως η συγκεκριμένη μορφή διαβήτη έχει διαφορετικούς βιολογικούς μηχανισμούς από τους υπάρχοντες τύπους, κυρίως λόγω σοβαρού ελλείμματος στην παραγωγή ινσουλίνης.
Ένα παγκόσμιο αλλά αόρατο πρόβλημα
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, ο διαβήτης τύπου 5 επηρεάζει 20 έως 25 εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως, κυρίως στην Ασία και την Αφρική. Ωστόσο, δεν υπάρχουν ακόμη σαφή πρωτόκολλα θεραπείας, και πολλοί ασθενείς δεν ζουν περισσότερο από έναν χρόνο μετά τη διάγνωση, κυρίως λόγω της έλλειψης κατάλληλης ιατρικής καθοδήγησης.
Η πρώτη επίσημη αναγνώριση αυτής της μορφής διαβήτη είχε γίνει από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας το 1985, όμως η κατηγορία αποσύρθηκε το 1999 λόγω έλλειψης ερευνητικών δεδομένων. Πλέον, με την απόφαση της IDF, ανοίγει ο δρόμος για ανάπτυξη διαγνωστικών και θεραπευτικών οδηγιών, τις οποίες θα εκπονήσει ομάδα εργασίας με πρόεδρο τη Dr. Hawkins μέσα στα επόμενα δύο χρόνια.
Η σημασία της αναγνώρισης
Η ένταξη του υποσιτισμού στη συζήτηση για τον διαβήτη αναδεικνύει τη σύνδεση της νόσου με κοινωνικούς και οικονομικούς παράγοντες. Όπως σημειώνει η Dr. Hawkins, «η αναγνώριση του διαβήτη τύπου 5 είναι κρίσιμη για την κατανόηση και αντιμετώπιση ενός προβλήματος που μέχρι σήμερα ήταν αόρατο για μεγάλο μέρος της ιατρικής κοινότητας».
Ο διαβήτης τύπου 5 είναι πλέον πιο διαδεδομένος από τη φυματίωση και σχεδόν εξίσου κοινός με τον HIV/AIDS, αποτελώντας μια νέα πρόκληση για τη δημόσια υγεία παγκοσμίως.
