Η διακήρυξη για την ίδρυση του Κέντρου Ενέργειας Ανατολικής Μεσογείου, East Med Energy Center (EMEC), υπεγράφη στο Χιούστον, στο πλαίσιο της υπουργικής συνάντησης του σχήματος 3+1 για την Ενέργεια, με τη συμμετοχή Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ και Ηνωμένων Πολιτειών.
Η ίδρυση του EMEC έρχεται να προσδώσει μόνιμο πλαίσιο στην ενεργειακή συνεργασία του 3+1, με έμφαση στην περιφερειακή σταθερότητα, την ενεργειακή ασφάλεια, την οικονομική συνεργασία, τις διασυνδέσεις και την τεχνολογική καινοτομία.
Από την πλευρά της Αθήνας, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου συνέδεσε την πρωτοβουλία με το μήνυμα ότι η ενέργεια δεν πρέπει να εργαλειοποιείται και ότι μονομερείς ενέργειες ή απειλές που υπονομεύουν την περιφερειακή σταθερότητα «δεν έχουν θέση στο κοινό μας μέλλον».
Στην υπουργική συνάντηση συμμετείχαν ο κ. Παπασταύρου, ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ, ο υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας της Κύπρου Μιχάλης Δαμιανός, ο πρέσβης του Ισραήλ στις Ηνωμένες Πολιτείες Δρ. Γιεχίελ Λάιτερ και ο γενικός διευθυντής του υπουργείου Ενέργειας του Ισραήλ Μοσέ Νταγιάν.
Κατά τη διάρκεια της σύσκεψης, επαναβεβαιώθηκε η σημασία της πρωτοβουλίας 3+1 για την ενεργειακή ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο. Σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, οι συμμετέχοντες αναγνώρισαν την εξέλιξη του σχήματος σε καταλύτη για τη νέα γενιά στρατηγικών ενεργειακών υποδομών στην περιοχή, με την κυβερνοασφάλεια και τα έργα διασύνδεσης να αναδεικνύονται σε νέες προτεραιότητες των εργασιών του.
Ακολούθως, στο Πανεπιστήμιο Rice, υπεγράφη η διακήρυξη για την ίδρυση του EMEC, το οποίο, σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, θα αποτελέσει σταθερό σημείο έρευνας και ανάπτυξης της ενεργειακής ασφάλειας και συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο, ενισχύοντας τις συνέργειες μεταξύ των κρατών και την επιχειρηματικότητα.
Ο κ. Παπασταύρου χαρακτήρισε τη στιγμή «ιστορική», λέγοντας ότι «η Ελλάδα, η Κύπρος, το Ισραήλ και οι Ηνωμένες Πολιτείες ενώνουμε τις δυνάμεις μας για να εμβαθύνουμε τη στρατηγική μας συνεργασία και να ενισχύσουμε τη διασυνδεσιμότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, μέσω της ίδρυσης του East Med Energy Center».
Όπως σημείωσε, το EMEC θα προσφέρει ένα μόνιμο πλαίσιο για την προώθηση της περιφερειακής σταθερότητας, της ενεργειακής ασφάλειας και της οικονομικής συνεργασίας, φέρνοντας κοντά την επιστημονική γνώση, την ακαδημαϊκή αριστεία, τον ιδιωτικό τομέα, την τεχνολογική καινοτομία και την ενεργειακή τεχνογνωσία.
Σύμφωνα με τον κ. Παπασταύρου, μέσω του σχήματος συνεργασίας 3+1 έχει αποδειχθεί ότι αξιόπιστοι εταίροι με κοινό στρατηγικό όραμα μπορούν να επιτύχουν απτά αποτελέσματα, να προωθήσουν κοινά συμφέροντα και να συμβάλουν σε ένα πιο ασφαλές, ευημερούν και οικονομικά προσιτό ενεργειακό μέλλον.
Ο υπουργός αναφέρθηκε και στον συμβολισμό του EMEC, σημειώνοντας ότι αντικατοπτρίζει τους διαχρονικούς δεσμούς του Ελληνισμού, τον άρρηκτο δεσμό Ελλάδας και Κύπρου, τη σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη στρατηγική σημασία της ελληνοϊσραηλινής συνεργασίας.
Νωρίτερα, ο κ. Παπασταύρου είχε διμερή συνάντηση εργασίας με τον Αμερικανό υπουργό Ενέργειας Κρις Ράιτ. Στο επίκεντρο βρέθηκαν οι τελευταίες εξελίξεις στον Κάθετο Διάδρομο, το ενδιαφέρον της Σερβίας και της Βόρειας Μακεδονίας να συμμετάσχουν σε διευρυμένο σχήμα του έργου, η πρόοδος για την ερευνητική γεώτρηση που προγραμματίζεται στο Βορειοδυτικό Ιόνιο τον Φεβρουάριο του 2027 από την Exxon, καθώς και το αυξανόμενο ενδιαφέρον της Chevron για την Ελλάδα στον τομέα των υδρογονανθράκων.
