Η απόφαση να μείνουμε ή να φύγουμε από μια ερωτική σχέση μπορεί να είναι εξαιρετικά αγχωτική. Μπορεί να υπάρχουν κοινά αποκτήματα, κατοικίδια ή παιδιά που κάνουν τη σκέψη του χωρισμού πιο περίπλοκη. Παρόμοια, αν η οικονομική σταθερότητα του ενός εξαρτάται από τον άλλον, είναι πιο πιθανό να μείνει κανείς σε μια σχέση που δεν τον ικανοποιεί.
Αν και μια σχέση μπορεί να είναι μια πολύ θετική και ανταποδοτική εμπειρία, είναι σημαντικό να μπορούμε να διακρίνουμε αν μας βοηθά να εξελιχθούμε ή αν μας κρατά πίσω. Επίσης, χρειάζεται να ξεχωρίζουμε τις φυσιολογικές δυσκολίες (όπως η μείωση του ρομαντισμού ή η κακή επικοινωνία), από τα σοβαρά προειδοποιητικά σημάδια που δείχνουν ότι ίσως είναι καλύτερο να αποχωρήσουμε — όπως τα παρακάτω πέντε, σύμφωνα με το άρθρο του Psychology Today.
1. Η εμμονική ανάγκη να είσαι «τέλειος/τέλεια»
Όσοι βρίσκονται σε σχέση με έναν έντονα ναρκισσιστικό σύντροφο συχνά νιώθουν πίεση να είναι «τέλειοι». Ίσως δεχτούν προσβολές για το σώμα τους, την εμφάνισή τους, ή το ντύσιμό τους — με σκοπό να νιώσουν ανασφάλεια και ο άλλος να αποκτήσει τον έλεγχο.
Οι πιο «μεγαλομανείς» ναρκισσιστές δεν αντέχουν την ανθρώπινη ατέλεια, είτε σε αυτούς είτε στους γύρω τους. Τους απειλεί και τους κάνει να νιώθουν λίγοι, κάτι που προσπαθούν να αντισταθμίσουν με έλεγχο και επικριτική στάση.
2. Σχέση βασισμένη στο τραύμα (trauma bond)
Αυτές οι σχέσεις χαρακτηρίζονται από έντονα σκαμπανεβάσματα: πάθος, χωρισμοί και επανασυνδέσεις, χειριστική συμπεριφορά, παραβίαση ορίων, ακόμη και κακοποίηση. Πολλοί άνθρωποι μένουν «κολλημένοι» σε τέτοιες σχέσεις γιατί δεν έχουν βιώσει ποτέ μια υγιή σχέση ή δεν έχουν θεραπεύσει προηγούμενα τραύματα.
Μπορεί να πιστεύουν ακράδαντα ότι αυτό είναι αγάπη, αλλά στην πραγματικότητα συχνά πρόκειται για εξάρτηση. Το να παραμένει κάποιος σε τέτοια σχέση περιμένοντας ότι τα πράγματα «θα αλλάξουν» είναι από τα πιο χαρακτηριστικά σημάδια αυτής της δυναμικής και μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές συνέπειες για την ψυχική (και σωματική) υγεία.
3. Μένεις για λάθος λόγους
Πολλοί άνθρωποι δυσκολεύονται να είναι μόνοι τους. Η μοναξιά μπορεί να ξυπνά εσωτερικές φωνές που τους κάνουν να νιώθουν ανάξιοι.
Έτσι, καταλήγουν να κυνηγούν συνεχώς νέες σχέσεις, όχι επειδή πραγματικά θέλουν τον άλλον, αλλά για να «μην είναι μόνοι». Πίσω από αυτήν τη συμπεριφορά κρύβονται συχνά πληγές από το παρελθόν, φόβος εγκατάλειψης και απελπισία. Το αποτέλεσμα; Σχέσεις χωρίς βάθος, χωρίς σύνδεση και με αρκετή κακομεταχείριση.
4. Η ανάγκη για συνεχείς περισπασμούς
Η υπερβολική χρήση της τεχνολογίας, όπως το γνωστό «phubbing» (αγνόηση του συντρόφου για χάρη του κινητού), μπορεί να επηρεάσει τη σχέση. Άτομα με αγχώδη ή αποφυγικό δεσμό τείνουν να χρησιμοποιούν περισσότερο το κινητό για διαφορετικούς λόγους — είτε για να κρατούν τους άλλους «κοντά» (μέσω μηνυμάτων, social media), είτε για να αποφεύγουν τη συναισθηματική εγγύτητα.
Όποιος κι αν είναι ο λόγος, αυτή η συμπεριφορά δημιουργεί απόσταση, αδιαφορία και αποσύνδεση από τη σχέση.
5. Περιορισμένη ενσυναίσθηση
Μια υγιής σχέση χρειάζεται ενσυναίσθηση, τη δυνατότητα να νιώθεις αυτό που βιώνει ο άλλος και να του παρέχεις συναισθηματική στήριξη. Όταν ο σύντροφος δεν έχει αυτήν την ικανότητα, ο άλλος νιώθει μόνος, παρεξηγημένος και «άδειος».
Αυτό είναι ιδιαίτερα συχνό σε σχέσεις με ναρκισσιστικά άτομα, που συχνά απορρίπτουν ή γελοιοποιούν τα συναισθήματα του άλλου, ακόμη και με επίφαση θετικότητας (toxic positivity).
Η απόφαση να παραμείνεις ή να φύγεις από μια μη ικανοποιητική σχέση απαιτεί ειλικρινή σκέψη. Μερικά προβλήματα μπορούν να αντιμετωπιστούν, για παράδειγμα με τη βοήθεια ενός θεραπευτή ζεύγους. Όμως οι τοξικές σχέσεις, ιδιαίτερα αυτές που βασίζονται σε τραύμα, δεν είναι βιώσιμες — και όσο περισσότερο μένεις, τόσο περισσότερο βλάπτεις την ψυχική και συναισθηματική σου υγεία, σύμφωνα με τους ειδικούς του Psychology Today.
