Χιλιάδες οδηγοί εξακολουθούν να έχουν το παλιό χάρτινο δίπλωμα, ωστόσο για ορισμένους η αντικατάστασή του πρέπει να γίνει νωρίτερα από την τελική προθεσμία του 2033.
Το παλιού τύπου χάρτινο δίπλωμα οδήγησης παραμένει ακόμη στα πορτοφόλια χιλιάδων Ελλήνων οδηγών και εξακολουθεί να είναι νόμιμο. Ωστόσο, η αντίστροφη μέτρηση για την οριστική απόσυρσή του έχει αρχίσει, ενώ συγκεκριμένες κατηγορίες οδηγών είναι υποχρεωμένες να προχωρήσουν νωρίτερα στην αντικατάστασή του.
Μέσα στο 2026, στο επίκεντρο βρίσκονται όσοι συμπληρώνουν το 65ο έτος της ηλικίας τους, δηλαδή οδηγοί που έχουν γεννηθεί το 1961 και διαθέτουν άδεια της οποίας η διοικητική ισχύς ολοκληρώνεται με τη συμπλήρωση του συγκεκριμένου ηλικιακού ορίου.
Κατά τη διαδικασία της ανανέωσης, το παλιό χάρτινο δίπλωμα αντικαθίσταται από τη νέα πλαστική άδεια ευρωπαϊκού τύπου. Η παλιά άδεια παραδίδεται κατά την παραλαβή της καινούργιας, είτε από τον ίδιο τον οδηγό είτε μέσω εξουσιοδοτημένου εκπροσώπου.
Πότε καταργούνται οριστικά τα χάρτινα διπλώματα
Αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι όσοι διαθέτουν χάρτινο δίπλωμα είναι υποχρεωμένοι να το αντικαταστήσουν μέσα στο 2026. Εφόσον η άδεια βρίσκεται ακόμη σε ισχύ και δεν συντρέχει κάποιος λόγος υποχρεωτικής ανανέωσης ή αντικατάστασης, ο κάτοχός της μπορεί να συνεχίσει να τη χρησιμοποιεί στην Ελλάδα.
Η τελική ημερομηνία για την απόσυρση των παλιών αδειών έχει οριστεί για τις 19 Ιανουαρίου 2033. Έως τότε, όλα τα διπλώματα που χρησιμοποιούνται στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να ανταποκρίνονται στις ενιαίες ευρωπαϊκές προδιαγραφές ασφάλειας και μορφής.
Μετά τη συγκεκριμένη ημερομηνία, τα παλιού τύπου χάρτινα διπλώματα δεν θα θεωρούνται πλέον έγκυρα.
Τι ισχύει μετά τα 65 και τα 80 έτη
Για τις συνηθισμένες κατηγορίες άδειας οδήγησης, όπως εκείνες για αυτοκίνητο και μοτοσικλέτα, η διοικητική ισχύς δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 15 χρόνια ούτε να επεκτείνεται πέρα από τη συμπλήρωση του 65ου έτους.
Από την ηλικία των 65 έως και τα 80 έτη, η άδεια μπορεί να ανανεώνεται για διάστημα έως τρία χρόνια. Μετά τη συμπλήρωση των 80 ετών, η μέγιστη διάρκεια της κάθε ανανέωσης περιορίζεται στα δύο χρόνια. Μπορεί, πάντως, να προβλεφθεί μικρότερο χρονικό διάστημα εφόσον αυτό κριθεί απαραίτητο για λόγους υγείας.
Για την ανανέωση απαιτείται εξέταση από παθολόγο ή άλλη προβλεπόμενη συναφή ειδικότητα και από οφθαλμίατρο. Για τους οδηγούς άνω των 80 ετών προβλέπεται επιπλέον υποχρεωτική εξέταση από ωτορινολαρυγγολόγο και από νευρολόγο ή ψυχίατρο.
Εάν από τη βασική εξέταση προκύψει πιθανό πρόβλημα που σχετίζεται, μεταξύ άλλων, με την ακοή, την κινητικότητα ή το νευρικό σύστημα, μπορεί να ζητηθεί εξέταση και από γιατρό της αντίστοιχης ειδικότητας.
Τα ιατρικά πιστοποιητικά χαρακτηρίζουν τον ενδιαφερόμενο ως «ικανό» ή «μη ικανό» και γίνονται δεκτά εφόσον υποβληθούν μέσα σε έξι μήνες από την ημερομηνία έκδοσής τους.
Ποιοι άλλοι πρέπει να αντικαταστήσουν το δίπλωμα
Η αλλαγή του παλιού διπλώματος δεν συνδέεται αποκλειστικά με τα ηλικιακά όρια. Αντικατάσταση απαιτείται και όταν ένας οδηγός αποκτά νέα κατηγορία άδειας, για παράδειγμα δίπλωμα μοτοσικλέτας ενώ διαθέτει ήδη άδεια αυτοκινήτου.
Νέο δίπλωμα χρειάζεται επίσης σε περίπτωση σοβαρής φθοράς ή αλλοίωσης του υπάρχοντος εγγράφου, καθώς και σε περίπτωση απώλειας ή κλοπής.
Πόσο κοστίζει η αλλαγή του διπλώματος
Στο κόστος χρειάζεται να γίνει διάκριση μεταξύ της απλής αντικατάστασης και της κανονικής ανανέωσης.
Η προαιρετική αντικατάσταση ενός χάρτινου διπλώματος που βρίσκεται ακόμη σε ισχύ με νέα πλαστική κάρτα κοστίζει 30 ευρώ. Ο προβλεπόμενος χρόνος διεκπεραίωσης είναι περίπου ένας μήνας, ενώ η νέα άδεια έχει διοικητική ισχύ έως 15 χρόνια, με την επιφύλαξη των προβλεπόμενων ηλικιακών και υγειονομικών περιορισμών.
Όταν, αντίθετα, απαιτείται κανονική ανανέωση, όπως συμβαίνει με τη συμπλήρωση του 65ου έτους, το ενιαίο ηλεκτρονικό παράβολο ανέρχεται σε 105 ευρώ, χωρίς σε αυτό να συμπεριλαμβάνονται οι αμοιβές των γιατρών.
Για ορισμένες περιοχές των Κυκλάδων προβλέπεται ακόμη ανταποδοτικό τέλος 5,87 ευρώ για οδηγούς άνω των 65 ετών με άδειες κατηγορίας Α ή Β.
Πώς γίνεται η διαδικασία
Η αίτηση μπορεί να πραγματοποιηθεί ηλεκτρονικά μέσω του gov.gr, σε ΚΕΠ ή στην αρμόδια Διεύθυνση Μεταφορών της Περιφέρειας.
Για την ηλεκτρονική διαδικασία χρειάζονται κωδικοί Taxisnet, φωτογραφία και υπογραφή μέσω της υπηρεσίας myPhoto, καθώς και έκδοση και πληρωμή του αντίστοιχου e-παραβόλου.
Στις περιπτώσεις ανανέωσης ακολουθείται και η ψηφιακή διαδικασία των απαιτούμενων ιατρικών εξετάσεων. Μετά την ολοκλήρωσή τους και εφόσον ο ενδιαφερόμενος κριθεί ικανός, μπορεί να προχωρήσει στην οριστικοποίηση της αίτησης.
Τι ισχύει για το δίπλωμα στο Gov.gr Wallet
Η νέα άδεια οδήγησης μπορεί να αποθηκευτεί και στο Gov.gr Wallet. Η ψηφιακή μορφή της είναι ισότιμη με το φυσικό έγγραφο για νόμιμη χρήση εντός της Ελλάδας.
Δεν αποτελεί, ωστόσο, διεθνές έγγραφο. Για οδήγηση και ταξίδια στο εξωτερικό απαιτείται η φυσική άδεια, με τη νέα πλαστική κάρτα να αποφεύγει και προβλήματα ταυτοποίησης που μπορεί να προκύπτουν με παλιά ελληνικά διπλώματα χωρίς λατινικούς χαρακτήρες.
Σε κάθε περίπτωση, η 19η Ιανουαρίου 2033 είναι η τελική ημερομηνία για όλους τους κατόχους παλιών αδειών, όχι όμως και η μοναδική προθεσμία. Όποιος συμπληρώνει τα 65 έτη, έχει άδεια που λήγει, αποκτά νέα κατηγορία ή διαθέτει δίπλωμα με σοβαρές φθορές θα πρέπει να προχωρήσει νωρίτερα στις απαραίτητες ενέργειες.
Επιμέλεια: Συντακτική Ομάδα