Μια εντυπωσιακή αρχαιολογική ανακάλυψη στη νοτιοδυτική Αγγλία έρχεται να ανατρέψει τα μέχρι τώρα δεδομένα για το πώς οι προϊστορικές κοινότητες αντιλαμβάνονταν την αστρονομία και το τοπίο.
Αρχαιολόγοι της Wessex Archaeology εντόπισαν στο Μπούλφορντ, μόλις 5 χιλιόμετρα μακριά από το εμβληματικό μνημείο του Στόουνχεντζ, μια ξύλινη κατασκευή 5.000 ετών που φαίνεται πως λειτούργησε ως το αρχικό «μοντέλο» ή πρωτότυπο για τη μετέπειτα ανάπτυξη του διάσημου πέτρινου κύκλου.
Σύμφωνα με τα επιστημονικά στοιχεία που δόθηκαν στη δημοσιότητα την Πέμπτη 18 Ιουνίου 2026, η κατασκευή αποτελούνταν από δύο τεράστιους ξύλινους στύλους τοποθετημένους σε απόσταση 120 μέτρων μεταξύ τους.
Η διάταξή τους δεν ήταν τυχαία, καθώς ήταν απόλυτα ευθυγραμμισμένη με την ανατολή του ηλίου κατά το θερινό ηλιοστάσιο και τη δύση του ηλίου κατά το χειμερινό ηλιοστάσιο – ακριβώς δηλαδή η ίδια πρακτική που εφαρμόστηκε αιώνες αργότερα στο Στόουνχεντζ.
Η ραδιοχρονολόγηση δείχνει το παρελθόν του μνημείου
Ο επικεφαλής της ανασκαφικής ομάδας, ο διακεκριμένος αρχαιολόγος Φιλ Χάρντινγκ, χρησιμοποίησε μεθόδους χρονολόγησης με ραδιενεργό άνθρακα για να προσδιορίσει την ηλικία του ευρήματος. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι ξύλινοι στύλοι τοποθετήθηκαν σε ειδικά ανοιγμένους λάκκους πριν από περίπου 5.000 χρόνια.
A prehistoric site that could have been an early prototype for Stonehenge has been discovered by archaeologists in England.
The area would have held two posts which lined up perfectly with the summer and winter solstices. pic.twitter.com/stey6nLydC— The Associated Press (@AP) June 18, 2026
Αυτό σημαίνει ότι οι στύλοι στήθηκαν την ίδια εποχή που ξεκινούσαν τα πρώτα χωματουργικά έργα (τάφροι) στην περιοχή του Στόουνχεντζ, αλλά 500 χρόνια πριν τοποθετηθούν εκεί οι περίφημοι γιγάντιοι γεωγραφικοί λίθοι (sarsen stones) που γνωρίζουμε σήμερα.
«Ο ήλιος ήταν εξαιρετικά σημαντικός για αυτές τις προϊστορικές κοινότητες και μπορούσαν να καταγράψουν την ανατολή του με υψηλή ακρίβεια. Αυτό που ανακαλύψαμε στο Μπούλφορντ είναι 500 χρόνια νωρίτερα από τις διάσημες πέτρες», δήλωσε συγκινημένος ο Χάρντινγκ, χαρακτηρίζοντας την ανακάλυψη ως μία από τις σπουδαιότερες της καριέρας του.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο αρχαιολόγος Φάμπιο Σίλβα, ο οποίος χρησιμοποίησε ψηφιακές ανακατασκευές του αρχαίου ορίζοντα και του ουράνιου θόλου για να αποδείξει την ηλιοστασιακή ευθυγράμμιση, σημείωσε ότι το εύρημα μας βοηθά να κατανοήσουμε το Στόουνχεντζ όχι ως ένα μεμονωμένο θαύμα, αλλά ως μέρος ενός ευρύτερου, διαχρονικού «διαλόγου» των ανθρώπων με τη γη και τον ουρανό.
Τελετουργικά γλέντια και ένα σπάνιο «ηλιακό μαχαίρι»
Η ανασκαφή δεν έφερε στο φως μόνο τους λάκκους των στύλων, αλλά και σαφείς ενδείξεις ότι ο χώρος αποτελούσε σημείο μαζικών προϊστορικών συγκεντρώσεων. Οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν:
- Κεραμικά σκεύη και οστά ζώων, που υποδηλώνουν τη διοργάνωση μεγάλων τελετουργικών συμποσίων.
- Κάρβουνο και επεξεργασμένους πυριτόλιθους (τσακμακόπετρες).
- Ένα εξαιρετικά σπάνιο μαχαίρι σε σχήμα δίσκου, το οποίο εκτιμάται ότι τοποθετήθηκε εκεί σκόπιμα ως μια συμβολική, αναθηματική αναφορά στον ίδιο τον ηλιακό δίσκο.
Σχολιάζοντας την είδηση στο CNN, η Σούζαν Γκρίνι, λέκτορας αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Έξετερ (η οποία δεν συμμετείχε στην έρευνα), χαρακτήρισε το εύρημα «εξαιρετικά ενδιαφέρον». Όπως εξήγησε, η ανακάλυψη επιβεβαιώνει την ύπαρξη ενός σημαντικού οικισμού της Μέσης Νεολιθικής περιόδου στην περιοχή και αποδεικνύει τη στρατηγική σημασία που είχε η απέναντι πλευρά του ποταμού Έιβον για τους ανθρώπους που ζούσαν, εργάζονταν και έχτιζαν μνημεία γύρω από το Στόουνχεντζ.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα
