Τα εγκαίνια του νέου «Έξυπνου» Κτιρίου του Ινστιτούτου Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών του Εθνικού Κέντρου Έρευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος» πραγματοποιήθηκαν σήμερα από τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη. Στην τελετή παραβρέθηκε ο Υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος. Πρόκειται για μια σύγχρονη, βιοκλιματική ερευνητική υποδομή, συνολικού προϋπολογισμού 8,5 εκατ. ευρώ, η οποία φιλοξενεί έρευνα αιχμής στην Τεχνητή Νοημοσύνη, στα δίκτυα επόμενης γενιάς και στην κυβερνοασφάλεια.
Το παρών, μεταξύ άλλων, έδωσαν ο Υφυπουργός Ανάπτυξης, αρμόδιος για θέματα Έρευνας και Καινοτομίας Σταύρος Καλαφάτης, ο Γενικός Γραμματέας Έρευνας και Καινοτομίας Δημήτρης Τερζής, ο Διευθυντής και Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του «Δημόκριτου» Βαγγέλης Καρκαλέτσης, ο Αναπληρωτής Διευθυντής του Ινστιτούτου Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Γιώργος Παλιούρας, εκπρόσωποι του κοινοβουλίου, της ερευνητικής, ακαδημαϊκής κοινότητας και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Ο Υπουργός Ανάπτυξης ανακοίνωσε την ίδρυση του όγδοου Ινστιτούτου του «Δημόκριτου», με την ονομασία Ινστιτούτο για την Ακεραιότητα, την Ασφάλεια και την Ηθική της Έρευνας (IRISE). Το νέο Ινστιτούτο θα έχει διεπιστημονικό χαρακτήρα και θα συμβάλει στην ανάπτυξη γνώσης, εργαλείων και πολιτικών για την αξιόπιστη Τεχνητή Νοημοσύνη, την κυβερνοασφάλεια και την υπεύθυνη έρευνα.
Ο κ. Θεοδωρικάκος υπογράμμισε ότι η τεχνολογική πρόοδος πρέπει να συνοδεύεται από κανόνες, εγγυήσεις ασφάλειας και υπευθυνότητα απέναντι στον άνθρωπο. «Η τεχνολογική πρόοδος θέτει ένα εξίσου σπουδαίο ερώτημα: όχι μόνο τι μπορούμε να κάνουμε με την Τεχνητή Νοημοσύνη και τις νέες τεχνολογίες, αλλά και μέσα σε ποιο πλαίσιο θα το κάνουμε. Με ποιους κανόνες, με ποιες εγγυήσεις ασφάλειας και με ποια ευθύνη απέναντι στον άνθρωπο», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Όπως τόνισε, «στηρίζουμε την επιστημονική συνεργασία και την ελευθερία της έρευνας, προστατεύοντας ταυτόχρονα το δημόσιο συμφέρον και τα δικαιώματα των πολιτών. Γιατί η έρευνα που υπηρετούμε έχει επίκεντρο τον άνθρωπο».
Σημείωσε ότι το νέο κτίριο, το οποίο χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό επέκτασης και αναβάθμισης των κτιριακών υποδομών του «Δημόκριτου». Ευχαρίστησε, παράλληλα, τους προκατόχους του για τη συμβολή τους στην υλοποίηση του έργου, επισημαίνοντας τη σημασία της θεσμικής συνέχειας.
«Χθες στο Λαύριο, με τον εθνικό υπερυπολογιστή “Δαίδαλο”. Και σήμερα εδώ, με αυτό το νέο εκπληκτικό “έξυπνο” κτίριο του Ινστιτούτου Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών, που πιστεύω ότι θα γίνει σύμβολο του ελληνικού δημόσιου τομέα του αύριο, το οποίο έρχεται με ταχύτητα», ανέφερε επίσης, τονίζοντας ότι οι δύο πρωτοβουλίες στέλνουν ένα ισχυρό μήνυμα για τον ρόλο της Ελλάδας στη νέα τεχνολογική εποχή.
«Η Ελλάδα δεν είναι θεατής στις τεχνολογικές εξελίξεις. Η Ελλάδα συμμετέχει με δυναμικό ρόλο στη νέα τεχνολογική εποχή που κινείται με τεράστια ταχύτητα. Παράγει η ίδια γνώση, τεχνολογία και καινοτομία, για να τις αξιοποιήσει προς όφελος της οικονομίας, της κοινωνίας και των πολιτών», υπογράμμισε.
Ο Υπουργός Ανάπτυξης επισήμανε ότι η πραγματική αξία του νέου κτιρίου βρίσκεται στις δυνατότητες που προσφέρει στους επιστήμονες και τους ερευνητές, στις συνεργασίες που θα αναπτυχθούν και στη μετατροπή της ερευνητικής γνώσης σε εφαρμογές, προϊόντα και νέες επιχειρήσεις, ενισχύοντας την ανταγωνιστικότητα και την παραγωγικότητα της ελληνικής οικονομίας.
Αναφερόμενος στη μακρά ιστορία του «Δημόκριτου» στην Πληροφορική, έκανε ειδική μνεία στα πρώτα ηλεκτρονικά συστήματα που συνδέθηκαν με τον ερευνητικό αντιδραστήρα, στον «Πρωτέα», έναν από τους πρώτους υπολογιστές ελληνικής σχεδίασης και κατασκευής, καθώς και στο δίκτυο «Αριάδνη», που συνέβαλε στην ανάπτυξη του Διαδικτύου στην Ελλάδα.
«Η πατρίδα μας είχε, έχει και θα συνεχίσει να έχει πραγματικά σπουδαίους επιστήμονες. Ο δικός μας ρόλος είναι να τους προσφέρουμε σύγχρονες υποδομές, τα μέσα, τις ευκαιρίες και τις δυνατότητες που χρειάζονται για να κάνουν το επόμενο βήμα εδώ, στην πατρίδα μας», σημείωσε.
Στη συνέχεια, ο κ. Θεοδωρικάκος παρουσίασε τις βασικές παρεμβάσεις του Υπουργείου Ανάπτυξης για τον παραγωγικό μετασχηματισμό της οικονομίας, με τη βιομηχανία, την έρευνα και την καινοτομία στο επίκεντρο. Όπως ανέφερε, ολοκληρώνεται πρόγραμμα άνω των 300 εκατ. ευρώ για την αναβάθμιση των υποδομών και του εξοπλισμού των ερευνητικών κέντρων σε όλη τη χώρα, με αξιοποίηση πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης.
Παράλληλα, επανέλαβε τη δέσμευση ότι τα έργα που δεν θα προλάβουν να ολοκληρωθούν μέσω του συγκεκριμένου προγράμματος θα εντάσσονται στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων του Υπουργείου Ανάπτυξης, ώστε κανένα ερευνητικό ινστιτούτο να μη στερείται σύγχρονων υποδομών.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα κίνητρα για τη σύνδεση της έρευνας με την παραγωγή και τις επιχειρήσεις, όπως οι φορολογικές υπερεκπτώσεις έως 315% για δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης, τα Κέντρα Ικανοτήτων, τα Γραφεία Μεταφοράς Τεχνολογίας και η στήριξη των τεχνοβλαστών και των νεοφυών επιχειρήσεων.
Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανέφερε τη συνεργασία του Υπουργείου Ανάπτυξης με την OpenAI και την Endeavor Greece, μέσω του Greek AI Startup Accelerator, που παρέχει σε 21 νεοφυείς επιχειρήσεις πρόσβαση σε εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης, τεχνογνωσία και διεθνή δίκτυα συνεργασίας.
«Πιστεύω στην έρευνα που έχει αποτελέσματα στην οικονομία και στην κοινωνία. Στην έρευνα που δεν μένει κλεισμένη μέσα στα εργαστήρια, αλλά μετατρέπεται σε καινοτομία, σε επένδυση, σε προϊόν, σε εξαγωγές, σε περισσότερες και καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας. Αυτό είναι το νέο παραγωγικό μοντέλο που υλοποιούμε», τόνισε, υπογραμμίζοντας τον στόχο μιας Ελλάδας με ισχυρότερη βιομηχανία, καινοτόμες επιχειρήσεις και περισσότερες ευκαιρίες για τους νέους επιστήμονες στη χώρα.
Το νέο κτίριο στεγάζει, επίσης, την ομάδα του PHAROS, του ελληνικού Εργοστασίου Τεχνητής Νοημοσύνης, καθώς και την ερευνητική ομάδα του «Δημόκριτου» που έχει τον συνολικό τεχνικό συντονισμό του εγχειρήματος. Στην προσπάθεια συμμετέχουν τέσσερις ερευνητικοί φορείς που εποπτεύονται από το Υπουργείο Ανάπτυξης: ο «Δημόκριτος», το «Αθηνά», το ΙΤΕ και το ΕΚΕΤΑ. Ο εθνικός υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» ενισχύει περαιτέρω τις υπολογιστικές δυνατότητες για την έρευνα και τις επιχειρήσεις που επιθυμούν να αξιοποιήσουν την Τεχνητή Νοημοσύνη.
Κλείνοντας την ομιλία του, ο κ. Θεοδωρικάκος τόνισε πως «όλοι εσείς, οι άνθρωποι του Δημόκριτου, είστε η σφραγίδα της αισιοδοξίας για ένα πετυχημένο αύριο για την πατρίδα μας και στην έρευνα και στην καινοτομία και στην οικονομική ανάπτυξη και στην κοινωνική συνοχή», υπογραμμίζοντας τη σημασία της επένδυσης στην επιστημονική γνώση, την καινοτομία και την υπεύθυνη αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών για το μέλλον της πατρίδας μας.
Από την πλευρά του, ο Υφυπουργός Ανάπτυξης Σταύρος Καλαφάτης στον χαιρετισμό του υπογράμμισε ότι: «Στην Κυβέρνηση και το Υπουργείο Ανάπτυξης πιστεύουμε σταθερά ότι η επιστημονική γνώση αποκτά την πραγματική της αξία όταν περνά στην πράξη». Όπως ανέφερε: «Στο Ινστιτούτο Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών βλέπουμε τη διεπιστημονικότητα σε πλήρη εφαρμογή, με την έρευνα να απλώνεται σε κρίσιμους τομείς:
* Στον Πολιτισμό, αναδεικνύοντας την κληρονομιά μας μέσα από το διαδραστικό περίπτερο στο Λύκειο του Αριστοτέλη και την πρωτοβουλία AiTHERION.
* Στο Περιβάλλον, αξιοποιώντας την ΤΝ για την κλιματική αλλαγή και την πρόληψη καταστροφών, μέσω του Εργοστασίου ΤΝ PHAROS, του αυτόνομου σκάφους AngelFish στη λίμνη του Μαραθώνα και των δορυφορικών εφαρμογών ανίχνευσης πετρελαιοκηλίδων.
* Στην Τεχνητή Νοημοσύνη & τα Δίκτυα Επόμενης Γενιάς, πρωτοπορώντας με την πειραματική πλατφόρμα 6G στην Αθήνα για την ανίχνευση πυρκαγιών, τη διάσωση, τις ασφαλείς μετακινήσεις και την εξοικονόμηση ενέργειας.
* Στην Υγεία, με την ομάδα BioHIT στην επαναστόχευση φαρμάκων και την ιατρική ακριβείας, και μέσω του smartHEALTH και των υποδομών του PHAROS που μεταφέρουν τις λύσεις στην αγορά και την κοινωνία.
* Στην Κυβερνοασφάλεια & την Άμυνα, θωρακίζοντας κρίσιμες υποδομές και δίκτυα, με ενεργό συμμετοχή σε ευρωπαϊκά έργα και στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας (EDF).
«Η δυνατότητα σύνδεσης διαφορετικών επιστημονικών πεδίων αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτημα για τον «Δημόκριτο» και το Τεχνολογικό Πάρκο «Λεύκιππος». Η συνύπαρξη ερευνητών και επιχειρήσεων παράγει συνέργειες που γεννούν καινοτόμες λύσεις. Το νέο κτίριο του ΙΠΤ ενισχύει ακριβώς αυτή την προσέγγιση, μετατρέποντας τη γνώση σε ουσιαστικό κοινωνικό όφελος», τόνισε ο Υφυπουργός Ανάπτυξης.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα
