H Ελλάδα επιδιώκει τη συνεργασία και τον διάλογο με την Τουρκία αλλά δεν πρόκειται να αποδεχθεί την αμφισβήτηση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων. Αυτό επεσήμανε μεταξύ άλλων η υφυπουργός Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, μιλώντας στο London School of Economics (LSE). Παράλληλα, αναφέρθηκε στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, στον πόλεμο στην Ουκρανία, στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση και στην ανάγκη ενίσχυσης του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών.
Η κ. Παπαδοπούλου συμμετείχε σε συζήτηση με την αναπληρώτρια καθηγήτρια του LSE Τζένιφερ Τζάκσον-Πρις, την οποία συνδιοργάνωσαν το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο και το Ελληνικό Παρατηρητήριο του πανεπιστημίου.
Αναφερόμενη στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, η Ελληνίδα υφυπουργός αναγνώρισε τη γεωπολιτική σημασία της Τουρκίας, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι καμία χώρα δεν μπορεί να διεκδικεί κυρίαρχο ρόλο στην Ανατολική Μεσόγειο. «Θέλουμε την Τουρκία ως εταίρο, αλλά κανείς στην περιοχή δεν θέλει την Τουρκία ή οποιονδήποτε άλλον ως κυρίαρχο. Στην περιοχή μας κανείς δεν μπορεί να είναι κυρίαρχος. Αυτό είναι συνταγή καταστροφής», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ιδιαίτερα επικριτική εμφανίστηκε απέναντι στο τουρκολιβυκό μνημόνιο, επισημαίνοντας ότι αγνοεί πλήρως τα δικαιώματα της Ελλάδας και ιδιαίτερα της Κρήτης. «Δεν μιλάμε για έναν βράχο στο Αιγαίο ή ένα μικρό νησί. Μιλάμε για την Κρήτη, ένα μεγάλο νησί, το οποίο το μνημόνιο αντιμετωπίζει σαν να μην υπάρχει», ανέφερε. Χαρακτήρισε τη συμφωνία αντίθετη προς το διεθνές δίκαιο και τη θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τονίζοντας ότι τέτοιες ενέργειες δεν συμβάλλουν στη βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων ούτε στην ασφάλεια της Μεσογείου.
Η κ. Παπαδοπούλου επανέλαβε ότι η μοναδική διαφορά που αναγνωρίζει η Ελλάδα αφορά την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών, η οποία μπορεί να επιλυθεί είτε με απευθείας διαπραγματεύσεις είτε μέσω διεθνούς δικαστηρίου.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι ενέργειες όπως οι υπερπτήσεις τουρκικών στρατιωτικών αεροσκαφών πάνω από κατοικημένα ελληνικά νησιά και οι αναφορές στη «Γαλάζια Πατρίδα» δεν αποτελούν ενδείξεις βελτίωσης των σχέσεων, αλλά δημιουργούν κινδύνους νέων εντάσεων.
Ουκρανία και Κυπριακό
Αναφερόμενη στον πόλεμο στην Ουκρανία, η υφυπουργός Εξωτερικών συνέδεσε τη στάση της Ελλάδας με την εμπειρία της τουρκικής εισβολής και κατοχής στην Κύπρο.
«Κανείς στην Ευρώπη δεν γνωρίζει καλύτερα από την Ελλάδα τις συνέπειες της στρατιωτικής εισβολής και κατοχής. Έχουμε την τραυματική εμπειρία της Κύπρου», σημείωσε. Υπογράμμισε ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται ποτέ να αποδεχθεί τα αποτελέσματα μιας στρατιωτικής εισβολής, χαρακτηρίζοντας τη θέση αυτή «απόλυτη κόκκινη γραμμή».
Τόνισε επίσης ότι οποιαδήποτε συμφωνία για την Ουκρανία πρέπει να περιλαμβάνει τόσο την ίδια τη χώρα όσο και την Ευρωπαϊκή Ένωση.«Τίποτα δεν μπορεί να αποφασιστεί χωρίς την Ουκρανία, αλλά και τίποτα δεν μπορεί να είναι βιώσιμο χωρίς τη συμμετοχή της Ευρώπης», ανέφερε, επιβεβαιώνοντας ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει την πολιτική, οικονομική, ανθρωπιστική και στρατιωτική στήριξη προς το Κίεβο.
Μέση Ανατολή και διεθνής ασφάλεια
Για τη Μέση Ανατολή, η κ. Παπαδοπούλου περιέγραψε μια εξαιρετικά επικίνδυνη κατάσταση, επισημαίνοντας ότι κατά τη διάρκεια της μακράς διπλωματικής της σταδιοδρομίας δεν έχει αντιμετωπίσει ανάλογες συνθήκες. Επανέλαβε τη σταθερή ελληνική θέση υπέρ της λύσης δύο κρατών στο Παλαιστινιακό, ενώ χαρακτήρισε την αποκλιμάκωση και τον τερματισμό των εχθροπραξιών απαραίτητη προϋπόθεση για οποιαδήποτε διπλωματική πρόοδο.
Υπογράμμισε ότι η Ελλάδα, διατηρώντας στρατηγικές σχέσεις τόσο με το Ισραήλ όσο και με τον αραβικό κόσμο, μπορεί να λειτουργήσει ως αξιόπιστος συνομιλητής και παράγοντας σταθερότητας. Τόνισε επίσης ότι οι συγκρούσεις στην περιοχή επηρεάζουν όχι μόνο την ενεργειακή ασφάλεια αλλά και την παγκόσμια επισιτιστική επάρκεια, εξαιτίας των προβλημάτων στην παραγωγή και διακίνηση λιπασμάτων.
Ευρωπαϊκή άμυνα και ΟΗΕ
Η υφυπουργός υποστήριξε ότι η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερη ευθύνη για την άμυνά της, χωρίς ωστόσο να αποδυναμώσει τις διατλαντικές σχέσεις. «Η Ευρώπη δεν πρέπει να αναζητά πατέρες, αλλά εταίρους», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής αυτονομίας δεν είναι ανταγωνιστική προς το ΝΑΤΟ. Αναφερόμενη στη συμμετοχή της Ελλάδας στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, επισήμανε ότι οι διαφωνίες μεταξύ των πέντε μονίμων μελών έχουν ενισχύσει τον ρόλο των εκλεγμένων μελών, καθιστώντας ακόμη πιο αναγκαία τη μεταρρύθμιση του Οργανισμού. Τάχθηκε επίσης υπέρ της εκλογής γυναίκας στη θέση του επόμενου γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, με κριτήριο την επάρκεια και την ικανότητα ενίσχυσης του διεθνούς οργανισμού.
Τέλος, αναφερόμενη στη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, χαρακτήρισε την ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων στρατηγική προτεραιότητα της Ελλάδας, επισημαίνοντας ότι η ελληνική προεδρία της ΕΕ το δεύτερο εξάμηνο του 2027 θα επιδιώξει την προώθηση της ευρωπαϊκής προοπτικής των υποψήφιων χωρών, υπό την προϋπόθεση της υλοποίησης των απαραίτητων μεταρρυθμίσεων από την μεριά τους.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα
