Στη νομική βάση για την καταγραφή δημόσιων διαδηλώσεων αναφέρθηκε με νέα ανάρτησή του ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, με αφορμή τη συζήτηση που έχει ανοίξει γύρω από τη χρήση των γυαλιών Meta.
Ο κ. Γεωργιάδης επικαλέστηκε την απόφαση 1422/2021 του Αρείου Πάγου, υποστηρίζοντας ότι αυτή παρέχει νομικό έρεισμα για τη γενική καταγραφή μιας δημόσιας διαδήλωσης και των συμμετεχόντων ως συνόλου.
Όπως αναφέρει στην ανάρτησή του, η συγκεκριμένη απόφαση αναφέρει ότι «η λήψη φωτογραφίας ενός προσώπου ως μέλους του συνόλου των ατόμων, που πήραν μέρος σε δημόσια εκδήλωση, δεν προσκρούει, κατ’ αρχήν, στις διατάξεις προστασίας της προσωπικότητας».
Ο υπουργός σημειώνει ακόμη ότι, σύμφωνα με την ίδια απόφαση, η συμμετοχή σε δημόσια εκδήλωση μπορεί να θεωρηθεί είτε σιωπηρή συναίνεση είτε «ιδίω κινδύνω ενέργεια» σε σχέση με τη λήψη της εικόνας.
Παράλληλα, επικαλείται και την απόφαση ΑΠ 735/2019, η οποία -όπως αναφέρει- αφορούσε την καταγραφή από ιδιώτη περιστατικού αστυνομικής βίας κατά τη διάρκεια πορείας. Σύμφωνα με την ανάρτησή του, ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι η συμπεριφορά που καταγράφηκε είχε εκδηλωθεί δημόσια και παρουσία πολλών προσώπων και ότι «δεν θεωρείται υποκλοπή η αποτύπωση δημοσίων συνομιλιών ή πράξεων».
Με βάση τις δύο αποφάσεις, ο κ. Γεωργιάδης υποστηρίζει ότι διαφορετικό είναι το ζήτημα της γενικής καταγραφής μιας δημόσιας διαδήλωσης και διαφορετικό η στοχευμένη καταγραφή και ταυτοποίηση συγκεκριμένων προσώπων.
Ο υπουργός αναφέρεται επίσης στον Γενικό Κανονισμό για την Προστασία Δεδομένων (GDPR), σημειώνοντας ότι η προστασία των προσωπικών δεδομένων πρέπει να συμβιβάζεται με την ελευθερία της έκφρασης και της πληροφόρησης.
Σε ό,τι αφορά τη δική του περίπτωση, ο κ. Γεωργιάδης υποστηρίζει ότι έχει «θεμελιωμένο έννομο και εύλογο συμφέρον» να διαθέτει δική του καταγραφή όσων συμβαίνουν κατά τη διάρκεια δημόσιων κινητοποιήσεων που πραγματοποιούνται εναντίον του, ιδιαίτερα για την τεκμηρίωση τυχόν επεισοδίων ή διαφορετικών ισχυρισμών σχετικά με αυτά.
«Άρα: και εγώ νομίμως θα καταγράφω και με τα γυαλιά και με κινητά και με όποιο άλλο μέσο θέλω, όσα συμβαίνουν γύρω μου», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Ο υπουργός σημειώνει ακόμη ότι οι συγκεκριμένες δημόσιες συγκεντρώσεις καταγράφονται ήδη από τηλεοπτικά συνεργεία, δημοσιογράφους και πολίτες, υποστηρίζοντας ότι ισχύει η ίδια αντιμετώπιση για όλους απέναντι στον νόμο.
Σημειώνεται ότι η ανάρτηση αποτελεί παράλληλα απαντά στον δικηγόρο Θανάση Καμπαγιάννη, ο οποίος είχε τοποθετηθεί δημόσια για το ζήτημα. Ο κ. Γεωργιάδης υποστηρίζει ότι η νομολογία του Αρείου Πάγου είναι σαφής και καταλήγει: «Αυτά δεν τα λέω εγώ. Τα λέει ο Άρειος Πάγος στην ΑΠ 1422/2021».
Αναλυτικά η ανάρτηση του Άδωνι Γεωργιάδη:
«Ο Άρειος Πάγος λέει ρητά:
«η λήψη φωτογραφίας ενός προσώπου ως μέλους του συνόλου των ατόμων, που πήραν μέρος σε δημόσια εκδήλωση, δεν προσκρούει, κατ’ αρχήν, στις διατάξεις προστασίας της προσωπικότητας».
Και αμέσως μετά προσθέτει ότι η συμμετοχή στη δημόσια εκδήλωση μπορεί να θεωρηθεί είτε σιωπηρή συναίνεση είτε «ιδίω κινδύνω ενέργεια».
Άρα, εφαρμοζόμενο σε μια δημόσια διαδήλωση, η απόφαση παρέχει ισχυρό νομικό έρεισμα για την άποψη ότι η γενική καταγραφή της διαδήλωσης και των συμμετεχόντων ως συνόλου δεν είναι κατ’ αρχήν παράνομη. Δεν απαιτείται δηλαδή, σύμφωνα με αυτή τη νομολογιακή αρχή, να πάρεις ξεχωριστή συγκατάθεση από κάθε πρόσωπο που τυχαίνει να βρίσκεται μέσα στο γενικό πλάνο.
Υπάρχει μάλιστα και άλλη απόφαση του Αρείου Πάγου, η ΑΠ 735/2019, ακόμη πιο κοντά σε πραγματική διαδήλωση. Εκεί είχε καταγραφεί από ιδιώτη περιστατικό αστυνομικής βίας κατά τη διάρκεια πορείας. Ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι η συμπεριφορά που καταγράφηκε είχε εκδηλωθεί δημόσια και παρουσία πολλών προσώπων, και συνεπώς η αποτύπωσή της δεν ενέπιπτε στην προστατευόμενη ιδιωτική σφαίρα. Χαρακτηριστικά αναφέρει ότι «δεν θεωρείται υποκλοπή η αποτύπωση δημοσίων συνομιλιών ή πράξεων» και θεώρησε το βίντεο θεμιτά αποκτηθέν αποδεικτικό μέσο.
Επομένως, για το συγκεκριμένο ζήτημα που συζητούσαμε με τα Meta γυαλιά: αν κάποιος βρίσκεται σε δημόσιο δρόμο όπου πραγματοποιείται διαδήλωση και καταγράφει το δημόσιο γεγονός συνολικά, οι δύο αυτές αποφάσεις δίνουν σοβαρά επιχειρήματα υπέρ της νομιμότητας της λήψης. Διαφορετικό νομικό ζήτημα δημιουργείται εάν απομονώνει συστηματικά συγκεκριμένο διαδηλωτή, τον ταυτοποιεί ή στη συνέχεια δημοσιεύει την εικόνα του με τρόπο που δεν δικαιολογείται από το δημόσιο ενδιαφέρον.
Ολόκληρη η ΑΠ 1422/2021 στην επίσημη ιστοσελίδα του Αρείου Πάγου
https://x.com/tkampagiannis/status/2091073779870896205?s=46&t=qcb1ENW0mzmVKUOGiQgXCQ
Κατά συνέπεια η απάντηση μου στις εξαλλοσύνες του
@TKampagiannis
είναι κατά λέξη η εξής:
Κύριε Καμπαγιάννη, η νομολογία του Αρείου Πάγου είναι σαφής και, κατά τη γνώμη μου, δεν επιβεβαιώνει όσα υποστηρίζετε.
Στην ΑΠ 1422/2021 ο Άρειος Πάγος αναφέρει ρητά ότι «η λήψη φωτογραφίας ενός προσώπου ως μέλους του συνόλου των ατόμων, που πήραν μέρος σε δημόσια εκδήλωση, δεν προσκρούει, κατ’ αρχήν, στις διατάξεις προστασίας της προσωπικότητας».
Μάλιστα, το Δικαστήριο εξηγεί ότι η συμμετοχή σε δημόσια εκδήλωση μπορεί να θεωρηθεί είτε ως σιωπηρή συναίνεση είτε ως «ιδίω κινδύνω ενέργεια» ως προς τη λήψη της εικόνας.
Επομένως, άλλο πράγμα είναι η παράνομη παρακολούθηση ή η στοχευμένη καταγραφή και ταυτοποίηση συγκεκριμένων πολιτών και εντελώς άλλο η καταγραφή μιας δημόσιας διαδήλωσης, σε δημόσιο χώρο, ως δημόσιου γεγονότος, στην οποία οι συμμετέχοντες εμφανίζονται ως μέλη του συνόλου.
Και στην προκειμένη περίπτωση μιλάμε για δημόσια συγκέντρωση, η οποία καταγράφεται ούτως ή άλλως από τηλεοπτικές κάμερες, δημοσιογράφους και κινητά τηλέφωνα των παρευρισκομένων.
Προφανώς, άλλο ζήτημα είναι η λήψη και άλλο η μεταγενέστερη χρήση ή δημοσίευση συγκεκριμένων εξατομικευμένων εικόνων. Αυτό όμως δεν μετατρέπει την ίδια την καταγραφή ενός δημόσιου γεγονότος σε παράνομη πράξη.
Αυτά δεν τα λέω εγώ. Τα λέει ο Άρειος Πάγος στην ΑΠ 1422/2021».
Ο Άρειος Πάγος λέει ρητά:
«η λήψη φωτογραφίας ενός προσώπου ως μέλους του συνόλου των ατόμων, που πήραν μέρος σε δημόσια εκδήλωση, δεν προσκρούει, κατ’ αρχήν, στις διατάξεις προστασίας της προσωπικότητας».
Και αμέσως μετά προσθέτει ότι η συμμετοχή στη δημόσια εκδήλωση μπορεί να…
— Άδωνις Γεωργιάδης (@AdonisGeorgiadi) August 22, 2026
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα
