Νέα εμπόδια και προσωρινή υπαναχώρηση από την προοπτική μιας άμεσης διπλωματικής επίλυσης καταγράφονται στις παρασκηνιακές διαπραγματεύσεις μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν. Παρά το γεγονός ότι τα προηγούμενα εικοσιτετράωρα επικρατούσε συγκρατημένη αισιοδοξία για την επίτευξη συμφωνίας, οι συνομιλίες φαίνεται πλέον να έχουν «κολλήσει» σε κρίσιμα ζητήματα, με τις δύο πλευρές να εμφανίζουν σημαντικές αποκλίσεις.
Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας Wall Street Journal, το κυριότερο σημείο τριβής εστιάζεται στο πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και στο χρονικό πλαίσιο άρσης των αυστηρών οικονομικών κυρώσεων που έχουν επιβάλει οι Αμερικανοί. Οι διαμεσολαβητές που συμμετέχουν στις επαφές αναφέρουν ότι η κατάσταση χαρακτηρίζεται από αμοιβαίες πιέσεις χωρίς οριστική κατάληξη. Ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, ξεκαθάρισε ότι δεν προτίθεται να βιαστεί για την υπογραφή ενός κειμένου αν δεν ικανοποιούνται πλήρως οι όροι της Ουάσινγκτον, επαναλαμβάνοντας τη θέση του για μια «σπουδαία και ουσιαστική συμφωνία» ή για μηδενικό συμβιβασμό, απαντώντας ταυτόχρονα και στην εσωτερική κριτική που δέχεται.
Παρά το τρέχον αδιέξοδο, η πίεση για την εξεύρεση λύσης παραμένει έντονη και για τις δύο πλευρές. Η αμερικανική κυβέρνηση επιθυμεί τον τερματισμό μιας σύγκρουσης που επηρεάζει τις διεθνείς τιμές των καυσίμων και προκαλεί εσωτερικές πολιτικές αντιδράσεις, ενώ το Ιράν αναζητά επειγόντως οικονομική ανακούφιση από το βάρος των κυρώσεων. Οι δύο αντιπροσωπείες επεξεργάζονται ένα αρχικό μνημόνιο κατανόησης έξι σημείων, το οποίο προβλέπει την παράταση της εκεχειρίας κατά 60 ημέρες, τον μόνιμο τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα (συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου) και τη δέσμευση της Τεχεράνης ότι δεν θα αναπτύξει πυρηνικά όπλα.
Τα έξι σημεία του «μνημονίου κατανόησης»
- Παράταση της τρέχουσας εκεχειρίας κατά 60 ημέρες.
- Άμεση επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν και λήψη μέτρων για την επαναφορά της κυκλοφορίας στις προπολεμικές συνθήκες εντός 30 ημερών.
- Το Ιράν και οι ΗΠΑ, μαζί με τους συμμάχους τους, να δηλώσουν ότι όλες οι στρατιωτικές επιχειρήσεις σε κάθε μέτωπο, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, τερματίζονται άμεσα και μόνιμα. Δεσμεύονται επίσης να μην ξεκινήσουν κανέναν πόλεμο μεταξύ τους και να απέχουν από απειλές ή χρήση βίας.
- Το Ιράν να επιβεβαιώσει ότι δεν θα αναπτύξει ποτέ πυρηνικά όπλα.
- Το Ιράν να συμφωνήσει ότι τα αποθέματά του σε εμπλουτισμένο ουράνιο θα διατεθούν σύμφωνα με έναν μηχανισμό που θα συμφωνήσουν και οι δύο πλευρές.
- Τα ζητήματα των δεσμευμένων χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων του Ιράν και των κυρώσεων κατά του καθεστώτος θα αντιμετωπιστούν με βάση τη συμμόρφωση του Ιράν με τα προηγούμενα σημεία.
Επιπλέον, όπως μετέδωσε το δίκτυο Al Arabiya επικαλούμενο αντίγραφο του σχετικού εγγράφου, το προσχέδιο δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ορίζοντας την επαναφορά της κυκλοφορίας των πλοίων στα προπολεμικά επίπεδα εντός 30 ημερών από την υπογραφή. Ωστόσο, νέα δεδομένα στις συζητήσεις εισάγει η διαχείριση των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου. Το Ιράν εμφανίζεται διατεθειμένο να μεταφέρει το υλικό εκτός της επικράτειάς του, θέτει όμως ως όρο αυτό να αποσταλεί αποκλειστικά στην Κίνα και υπό την προϋπόθεση παροχής συγκεκριμένων εγγυήσεων από το Πεκίνο, γεγονός που οδήγησε σε έκτακτες διπλωματικές επαφές υψηλόβαθμων αξιωματούχων από το Ιράν, την Κίνα και το Πακιστάν.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα
