Ξεκινάει σήμερα (7/7) στην Άγκυρα η 36η Σύνοδος του ΝΑΤΟ, όπου τα βλέμματα αναμένεται να στραφούν από νωρίς στη συνάντηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον Ντόναλντ Τραμπ (ο οποίος κατέφθασε στην Άγκυρα στις 13:40, ήτοι 45 λεπτά νωρίτερα από την προγραμματισμένη ώρα άφιξης), ενώ το απόγευμα θα καταφθάσει και ο Έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.

Η Τουρκία αναμένεται να έχει κεντρικό ρόλο στις συζητήσεις για την περιφερειακή ασφάλεια, την ενίσχυση της συλλογικής άμυνας και τις νέες προκλήσεις που αντιμετωπίζει το ΝΑΤΟ.

Ο νόμος CAATSA, τα F-16 και τα F-35 θα αποτελέσουν τα σημαντικότερα ζητήματα στην ατζέντα.

Πέραν του ζητήματος των μαχητικών F-35, που αφορά άμεσα Ελλάδα, Κύπρο και Ισραήλ, στο «τραπέζι» θα πέσουν όλα τα θέματα, όπως η κρίση στη Μέση Ανατολή, ο πόλεμος στην Ουκρανία και η απαίτηση της Ουάσιγκτον για σταδιακή αύξηση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ μέσα στην επόμενη δεκαετία.

Παράλληλα, η Τουρκία θέτει θέμα συμπερίληψης στο ευρωπαϊκό αμυντικό πρόγραμμα SAFE.

Ενισχυμένη η θέση της Ελλάδας

Η σύνοδος κορυφής του ΝΑΤΟ, στις εργασίες της οποίας θα συμμετάσχει ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης (θα μεταβεί το απόγευμα 7/7/2026) στην Άγκυρα, πραγματοποιείται σε μία περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας και έναν χρόνο μετά τη σύνοδο της Χάγης, κατά την οποία οι ηγέτες της συμμαχίας συμφώνησαν σε μια σημαντική αναβάθμιση των συλλογικών αμυντικών δεσμεύσεων. Η Ελλάδα θα βρεθεί στη σύνοδο του ΝΑΤΟ με πολλά… καλά χαρτιά στο μανίκι της.

Κεντρικό θέμα των εργασιών θα αποτελέσει η αξιολόγηση της προόδου των συμμάχων στην υλοποίηση της δέσμευσης για αμυντικές δαπάνες ύψους 5% του ΑΕΠ ετησίως έως το 2035, σε μια συγκυρία κατά την οποία η ανάγκη για ισχυρότερη ευρωπαϊκή συμβολή στη συλλογική άμυνα και για δικαιότερο επιμερισμό των βαρών βρίσκεται στο επίκεντρο της διατλαντικής συζήτησης.

Η Ελλάδα σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, προσέρχεται στη σύνοδο με την αυτοπεποίθηση ενός ισχυρού και αξιόπιστου συμμάχου, που όχι μόνο τηρεί διαχρονικά τις δεσμεύσεις του, αλλά βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των χωρών της συμμαχίας που υλοποιούν ήδη τους στόχους που συμφωνήθηκαν στη Χάγη.

Η χώρα μας έχει ήδη υπερβεί τη δέσμευση (Defence Investment Pledge) που συμφωνήθηκε το 2025 και συγκαταλέγεται στην πρώτη πεντάδα των χωρών του ΝΑΤΟ που έχουν ήδη από το 2026 επιτύχει τον στόχο του 3,5% του ΑΕΠ για τις αμιγώς αμυντικές δαπάνες (και τον επιπλέον στόχο του 1,5%).

Συγκεκριμένα, οι αμιγώς αμυντικές δαπάνες της χώρας μας για το 2026 εκτιμώνται σε 3,6% του ΑΕΠ, έναντι 2,75% το 2025 και 2,74% το 2024. Με τον τρόπο αυτό η Ελλάδα διατηρεί και ενισχύει, μέσω του δωδεκαετούς προγράμματος εκσυγχρονισμού των ενόπλων δυνάμεων ύψους 25 δισ. ευρώ, τη θέση της στον σκληρό πυρήνα των χωρών της συμμαχίας που υπερβαίνουν συστηματικά τις νατοϊκές δεσμεύσεις για τις αμυντικές δαπάνες.

Οι υπόλοιπες χώρες που έχουν ήδη υπερβεί τον σχετικό στόχο της Χάγης είναι η Πολωνία, η Εσθονία, η Λετονία και η Λιθουανία.

Η συμμαχική δέσμευση για συνολικές δαπάνες ύψους 5% του ΑΕΠ έως το 2035 προβλέπει 3,5% για αμιγώς στρατιωτικές δαπάνες και 1,5% για ευρύτερες επενδύσεις στην ασφάλεια και την άμυνα, όπως υποδομές διττής χρήσης, ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και δράσεις ανθεκτικότητας.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές η Ελλάδα αποτελεί διαχρονικά παράδειγμα συνέπειας ως προς τις συμμαχικές της υποχρεώσεις. Ακόμη και κατά τη διάρκεια της δημοσιονομικής κρίσης συνέχισε να υπερβαίνει τον προηγούμενο στόχο του 2% του ΑΕΠ, σε μια περίοδο κατά την οποία πολλές χώρες της συμμαχίας εξακολουθούσαν να υπολείπονται των σχετικών δεσμεύσεων.

Η συζήτηση για τον δικαιότερο επιμερισμό των αμυντικών βαρών μεταξύ των συμμάχων βρίσκεται πλέον στον πυρήνα της διατλαντικής σχέσης. Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες που διαχρονικά συμβάλλουν ουσιαστικά στη συλλογική άμυνα της Συμμαχίας, επιβεβαιώνοντας στην πράξη ότι η ασφάλεια της Ευρώπης αποτελεί κοινή ευθύνη.

Ο πρωθυπουργός υπήρξε από τους πρώτους Ευρωπαίους ηγέτες που ανέδειξαν την ανάγκη η Ευρώπη να επενδύσει περισσότερο και αποτελεσματικότερα στη συλλογική της άμυνα, να ενισχύσει την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανική βάση και να διαμορφώσει έναν ισχυρότερο ευρωπαϊκό πυλώνα εντός του ΝΑΤΟ. Έχει επίσης επανειλημμένα υπογραμμίσει ότι η ευρωπαϊκή ένωση οφείλει να στηρίξει αυτή την προσπάθεια μέσω νέων ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων, συμπεριλαμβανομένου του κοινού δανεισμού για την άμυνα.

Η θέση της Ελλάδας παραμένει σταθερή: μια ισχυρότερη αμυντικά Ευρώπη δεν λειτουργεί ανταγωνιστικά προς τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά αποτελεί έναν ισχυρότερο και πιο αξιόπιστο εταίρο, συμβάλλοντας τελικά σε ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ.

Επενδύσεις 40 δισεκ. δολαρίων τα επόμενα πέντε χρόνια σε συστήματα αντι-drone

Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ ανακοίνωσε σήμερα πολλά συμβόλαια εξοπλισμών, με την ελπίδα να πείσει τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ πως οι Ευρωπαίοι είναι αποφασισμένοι να ενισχύσουν τις αμυντικές ικανότητές τους, κατά την πρώτη ημέρα της συνόδου κορυφής της Συμμαχίας που διεξάγεται στην Άγκυρα.

Ο Μαρκ Ρούτε είπε ότι οι Σύμμαχοι θα επενδύσουν περισσότερα από 40 δισεκατομμύρια δολάρια σε ικανότητες αντι-drone τα επόμενα πέντε χρόνια.

Ο Μαρκ Ρούτε είπε πως οι Σύμμαχοι θα αγοράσουν έως και πέντε drone επιτήρησης Grumman MQ-4C Triton της Northrop, με τη Νορβηγία, τη Φινλανδία, τη Γερμανία και τη Δανία να υπογράφουν επιστολή προθέσεων για την αγορά.

Πρόκειται για την πρώτη αγορά από τη Συμμαχία μη επανδρωμένων εναέριων οχημάτων (drones) Triton τα οποία θα συμπληρώσουν τον τρέχοντα στόλο του ΝΑΤΟ που αποτελείται από drones επιτήρησης και αναγνώρισης RQ-4D Phoenix τα οποία εδρεύουν στην Αεροπορική Βάση Σιγκονέλα στη Σικελία της Ιταλίας.

Τόσο τα Triton όσο και τα Phoenix θα χρησιμοποιηθούν για το πρόγραμμα χερσαίας επιτήρησης του ΝΑΤΟ. Και οι δύο τύποι drones βασίζονται στο Global Hawk της Northrop που έχει εκπέτασμα πτερύγων 35,4 μέτρα και μπορεί να μένει στον αέρα για περισσότερες από 30 ώρες.

Μιλώντας σε φόρουμ αμυντικής βιομηχανίας πριν από τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, ο Ρούτε είπε πως οι πληροφορίες, η επιτήρηση και η αναγνώριση είναι κρίσιμης σημασίας για τη Συμμαχία.

Ο Ρούτε είπε ακόμη ότι το ΝΑΤΟ θα αγοράσει έως δέκα αεροσκάφη επιτήρησης GlobalEye από τη Saab προκειμένου να αντικαταστήσουν τον γηρασμένο στόλο αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης AWACS, επιλέγοντας μία σουηδική ανταγωνιστική εταιρία αντί της αμερικανικής Boeing.

Εξάλλου, ένα δεύτερο Airbus A330 MRTT θα προστεθεί στον πολυεθνικό στόλο ανεφοδιασμού εν πτήσει, είπε ο γενικός γραμματέας της Συμμαχίας.

Το Airbus A330 MRTT (Multi Role Tanker Transport) είναι ένα στρατιωτικό μεταγωγικό αεροσκάφος και αεροσκάφος ανεφοδιασμού.

Με αυτήν την παράδοση, ο στόλος του ΝΑΤΟ προσεγγίζει τον στόχο του για έναν πλήρη στόλο 12 αεροσκαφών, διευκρίνισε.

Οι Σύμμαχοι δεσμεύονται να εργαστούν από κοινού για να αποκτήσουν, αποθηκεύσουν, μεταφέρουν και διαχειριστούν αποθέματα κρίσιμων αμυντικών υλικών, είπε ακόμη ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ.

Ο Ρούτε είπε πως η πρωτοβουλία περιλαμβάνει το Βέλγιο, τον Καναδά, τη Δανία, τη Φινλανδία, την Ελλάδα, την Ιταλία, το Λουξεμβούργο, την Ολλανδία, τη Νορβηγία, την Ισπανία, τη Σουηδία και την Τουρκία.

1000 Αμερικανοί για την προστασία του Τραμπ

Δεν θα πλησιάζει κουνούπι το ξενοδοχείο JW Marriott στην Άγκυρα στο οποίο θα μείνει ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ κατά την 36η Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ.

Ήδη τα μέτρα ασφαλείας γύρω από το ξενοδοχείο που θα μείνει ο Ντόναλντ Τραμπ είναι κάτι παραπάνω από αυστηρά και δεν μπορεί να πλησιάσει κανείς.

Αστυνομικές δυνάμεις έχουν τοποθετήσει φράγματα γύρω από το ξενοδοχείο, ελέγχοντας την πρόσβαση όλων των οχημάτων και πεζών στην περιοχή.

Οι αστυνομικοί ελέγχουν τα έγγραφα των οδηγών και διενεργούν έρευνες στα αυτοκίνητα αλλά και τα άτομα που πλησιάζουν το ξενοδοχείο.

Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ακόμα όσοι από το προσωπικό του ΝΑΤΟ μπαίνει στο ξενοδοχείο περνά από τα μηχανήματα ελέγχου ακτίνων Χ που έχουν τοποθετηθεί στην είσοδο του ξενοδοχείου. Κανείς δεν μπαίνει ελεύθερα στο ξενοδοχείο.

Παράλληλα ειδικές δυνάμεις βρίσκονται σε ετοιμότητα γύρω από το ξενοδοχείο. Τα μέτρα ασφαλείας θα παραμείνουν σε ισχύ καθ’ όλη τη διάρκεια της συνόδου κορυφής.

Η αστυνομία έχει επεκτείνει τους ελέγχους ασφαλείας σε όλη την Άγκυρα προκειμένου να μην συμβεί το παραμικρό κατά τη διάρκεια της Συνόδου Κορυφής. Συνολικά 49.000 αστυνομικοί και 7.000 μέλη της χωροφυλακής έχουν αναπτυχθεί σε όλη την Άγκυρα