Στις κάλπες προσέρχονται σήμερα οι Αμερικανοί ψηφοφόροι για τις ενδιάμεσες εκλογές, οι οποίες θα καθορίσουν τον συσχετισμό δυνάμεων στο Κογκρέσο και τα περιθώρια άσκησης πολιτικής του Ντόναλντ Τραμπ για την υπόλοιπη θητεία του.
Εκλέγονται τα 435 μέλη της Βουλής των Αντιπροσώπων και 35 από τους 100 γερουσιαστές. Η προεδρία δεν κρίνεται στην κάλπη, αλλά η απώλεια της πλειοψηφίας ακόμη και σε ένα από τα δύο σώματα θα δυσκολέψει την προώθηση της κυβερνητικής ατζέντας.
Οι Δημοκρατικοί εμφανίζονται σε ευνοϊκότερη θέση για την ανάκτηση του ελέγχου της Βουλής, ενώ η διεκδίκηση της Γερουσίας παραμένει περισσότερο αμφίρροπη. Εκεί, οι Ρεπουμπλικάνοι διαθέτουν πλειοψηφία 53 έναντι 47 εδρών, γεγονός που σημαίνει ότι οι Δημοκρατικοί χρειάζονται να κερδίσουν άλλες τέσσερις έδρες για να φθάσουν τις 51. Το κόστος ζωής και ο πόλεμος με το Ιράν βρίσκονται μεταξύ των παραγόντων που επηρεάζουν την εκλογική αναμέτρηση.
Οι ώρες των εκλογών
Τα εκλογικά τμήματα ανοίγουν μεταξύ 06:00 και 07:00 το πρωί, τοπική ώρα, ανάλογα με την πολιτεία, ενώ το κλείσιμο των καλπών ακολουθεί τις διαφορετικές ζώνες ώρας. Η κύρια ροή αποτελεσμάτων αναμένεται στη διάρκεια της αποψινής νύχτας προς την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου.
Τα πρώτα εκλογικά τμήματα στην Ιντιάνα και στο Κεντάκι κλείνουν στη 01:00 ώρα Ελλάδας και ακολουθούν στις 02:00 η Τζόρτζια και στις 02:30 η Βόρεια Καρολίνα και το Οχάιο.
Στις 03:00 ώρα Ελλάδας κλείνουν οι κάλπες στην Πενσιλβάνια, στο Μέιν και στο μεγαλύτερο μέρος του Μίσιγκαν. Την ίδια ώρα ολοκληρώνεται η ψηφοφορία στο μεγαλύτερο μέρος του Τέξας και, κατά κανόνα, στο Κάνσας, όπου προβλέπονται τοπικές εξαιρέσεις στο ωράριο.
Στις περιοχές του Μίσιγκαν και του Τέξας που ανήκουν στην αμέσως δυτικότερη ζώνη ώρας, οι κάλπες κλείνουν στις 04:00 ώρα Ελλάδας. Τότε ολοκληρώνεται επίσης η ψηφοφορία στην Αϊόβα, στο Ουισκόνσιν, στην Αριζόνα και στη Νέα Υόρκη, ενώ στις 05:00 ώρα Ελλάδας ακολουθεί η Νεβάδα. Στην Καλιφόρνια, η ψηφοφορία θα διαρκέσει από τις 07:00 έως τις 20:00 τοπική ώρα, δηλαδή από τις 17:00 της Τρίτης έως τις 06:00 της Τετάρτης, ώρα Ελλάδας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτούν τα στοιχεία της πρόωρης και της επιστολικής ψηφοφορίας. Σύμφωνα με το Election Lab του Πανεπιστημίου της Φλόριντα, περισσότεροι από 52 εκατομμύρια Αμερικανοί είχαν ήδη ψηφίσει έως την Κυριακή 1η Νοεμβρίου. Ο αριθμός αφορά την καταγραφή εκείνης της ημέρας και δεν αποτελεί τελικό απολογισμό της πρόωρης συμμετοχής.
Ορισμένες ενδείξεις συμμετοχής ενισχύουν τις προσδοκίες των Δημοκρατικών. Ανάλυση του Associated Press καταγράφει περισσότερους εγγεγραμμένους Δημοκρατικούς από Ρεπουμπλικάνους μεταξύ όσων ψήφισαν πρόωρα στις πολιτείες που δημοσιοποιούν στοιχεία κομματικής εγγραφής.
Παράλληλα, στην Τζόρτζια, οι μητροπολιτικές περιοχές που κλίνουν προς τους Δημοκρατικούς εμφανίζουν αυξημένη πρόωρη συμμετοχή σε σύγκριση με τις ενδιάμεσες εκλογές του 2022, ενώ πολλές αγροτικές περιοχές που στηρίζουν τους Ρεπουμπλικανούς καταγράφουν υποχώρηση. Τα στοιχεία αφορούν το προφίλ και τη γεωγραφία της συμμετοχής, χωρίς να αποκαλύπτουν την επιλογή των ψηφοφόρων.
Οι πρόωρες ψηφοφορίες
Στο Τέξας, σύμφωνα με τη Houston Chronicle, περίπου 7,7 εκατομμύρια πολίτες συμμετείχαν στην πρόωρη ψηφοφορία, αριθμός που αντιστοιχεί περίπου στο 40% των εγγεγραμμένων. Η πρόωρη συμμετοχή, πάντως, δεν προδικάζει το τελικό αποτέλεσμα.
Στη μάχη για τη Γερουσία, η δημοσκοπική έρευνα των New York Times και του Siena Research Institute, που δημοσιοποιήθηκε την Κυριακή, καταγράφει προβάδισμα Δημοκρατικών υποψηφίων σε αρκετές κρίσιμες πολιτείες. Στο Τέξας, ο Τζέιμς Ταλαρίκο συγκεντρώνει 50%, έναντι 43% του Κεν Πάξτον. Στο Μέιν, ο Τρόι Τζάκσον προηγείται της Σούζαν Κόλινς με 51% έναντι 45%, ενώ στο Οχάιο ο Σέροντ Μπράουν εξασφαλίζει 49% έναντι 44% του Τζον Χάστεντ. Στο Κάνσας, ο Άνταμ Χάμιλτον προηγείται του Ρότζερ Μάρσαλ με 49% έναντι 44%. Μικρότερες διαφορές καταγράφονται στην Αϊόβα, με 48% για τον Τζος Τούρεκ και 47% για την Άσλεϊ Χίνσον, και στην Αλάσκα, με 48% για τη Μέρι Πελτόλα και 46% για τον Νταν Σάλιβαν. Οι μετρήσεις αποτελούν αποτύπωση της πρόθεσης ψήφου και όχι πρόβλεψη αποτελέσματος, με περιθώρια σφάλματος που διαφέρουν ανά πολιτεία.
Στο Μίσιγκαν, η τελική ευθεία σημαδεύτηκε από την απόφαση της Δημοκρατικής βουλευτού Χέιλι Στίβενς να στηρίξει τον Ρεπουμπλικάνο Μάικ Ρότζερς απέναντι στον Αμπντούλ Ελ Σαγέντ, από τον οποίο είχε ηττηθεί στις εσωκομματικές εκλογές. Όπως μετέδωσε το Reuters, η κίνηση προκάλεσε ρήγμα στους Δημοκρατικούς σε μια αναμέτρηση που θεωρείται κρίσιμη για τη διεκδίκηση του ελέγχου της Γερουσίας.
Σε συνέντευξη που δημοσιοποιήθηκε χθες, Δευτέρα, στο podcast «Pod Force One» της Μιράντα Ντιβάιν, ο Τραμπ δήλωσε ότι θα ήταν διατεθειμένος να απονείμει προληπτικά χάρη σε συνεργάτες και συμμάχους του, εφόσον χρειαζόταν να τους προστατεύσει από ενδεχόμενες διώξεις. «Θα το έκανα αν χρειαζόταν. Βεβαίως», ανέφερε, απαντώντας σε σχετική ερώτηση ενόψει πιθανής ανάκτησης του ελέγχου του Κογκρέσου από τους Δημοκρατικούς.
Ο σημαντικός έλεγχος της Βουλής
Ο έλεγχος της Βουλής θα επέτρεπε στους Δημοκρατικούς να καθορίζουν την ατζέντα των επιτροπών και να ενισχύσουν τον κοινοβουλευτικό έλεγχο της κυβέρνησης. Ο έλεγχος και της Γερουσίας θα τους έδινε επιπλέον τη δυνατότητα να εμποδίζουν την έγκριση προεδρικών διορισμών. Ο Τραμπ θα διατηρούσε πάντως το δικαίωμα άσκησης βέτο και τις εκτελεστικές αρμοδιότητες της προεδρίας.
Η εικόνα που θα διαμορφωθεί στη διάρκεια της νύχτας θα παραμείνει προκαταρκτική. Η καταμέτρηση, οι έλεγχοι και η επίσημη πιστοποίηση αποτελούν διαφορετικά στάδια, ενώ σε οριακές αναμετρήσεις η ανάδειξη νικητή ενδέχεται να απαιτήσει περισσότερο χρόνο
Οι Ελληνοαμερικανοί υποψήφιοι στη μάχη της κάλπης
Με την υποψηφιότητα του Κρις Πάπας για τη Γερουσία στο Νιου Χάμσαϊρ να συγκεντρώνει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, οι Ελληνοαμερικανοί συμμετέχουν στις σημερινές ενδιάμεσες εκλογές τόσο στις ομοσπονδιακές αναμετρήσεις όσο και στη διεκδίκηση πολιτειακών αξιωμάτων. Η παρουσία τους εκτείνεται και στα δύο μεγάλα κόμματα, με διαφορετικές πολιτικές αφετηρίες και προτεραιότητες.
Στο Νιου Χάμσαϊρ, ο Δημοκρατικός ομοσπονδιακός βουλευτής Κρις Πάπας αντιμετωπίζει τον Ρεπουμπλικανό πρώην γερουσιαστή Τζον Ε. Σουνούνου για την έδρα που αφήνει η αποχωρούσα Δημοκρατική γερουσιαστής Τζιν Σαχίν. Η αναμέτρηση έχει εθνική σημασία, καθώς η διατήρηση της έδρας αποτελεί βασική προϋπόθεση για την προσπάθεια των Δημοκρατικών να ανακτήσουν τον έλεγχο της Γερουσίας. Το κόστος ζωής βρίσκεται στο επίκεντρο της εκστρατείας και των δύο υποψηφίων.
Γεννημένος στο Μάντσεστερ του Νιου Χάμσαϊρ και δισέγγονος Ελλήνων μεταναστών, ο Πάπας συνδέει την πολιτική του διαδρομή με την ιστορία της οικογένειάς του και την οικογενειακή επιχείρηση εστίασης, στην οποία εργάστηκε πριν εκλεγεί στο Κογκρέσο. Η καταγωγή του προσδίδει στην υποψηφιότητά του ιδιαίτερο συμβολισμό για την ομογένεια, καθώς παραπέμπει στη διαδρομή των Ελλήνων μεταναστών και των απογόνων τους από την επιχειρηματική και κοινωνική ένταξη στην πολιτική εκπροσώπηση.
Για την Ελλάδα, το ενδιαφέρον έχει και συγκεκριμένη πολιτική διάσταση. Ως συμπρόεδρος της διακομματικής ομάδας ελληνικών θεμάτων στη Βουλή των Αντιπροσώπων, ο Πάπας έχει αναλάβει πρωτοβουλίες για την Ελλάδα και την Κύπρο. Μεταξύ άλλων, έχει ηγηθεί διακομματικής παρέμβασης κατά της επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 όσο η ‘Αγκυρα διατηρεί τους ρωσικούς S-400.
Ο Πάπας εκπροσωπεί την 1η εκλογική περιφέρεια του Νιου Χάμσαϊρ και έχει εκλεγεί βουλευτής τέσσερις συνεχόμενες φορές, το 2018, το 2020, το 2022 και το 2024. Αυτή είναι η πρώτη εκλογική μάχη που δίνει για τη Γερουσία.
Στη Βουλή των Αντιπροσώπων, έξι εν ενεργεία Ελληνοαμερικανοί βουλευτές επιδιώκουν νέα θητεία: τέσσερις Ρεπουμπλικάνοι και δύο Δημοκρατικοί. Στη Φλόριντα είναι υποψήφιοι οι Ρεπουμπλικάνοι Γκας Μπιλιράκης στη 12η περιφέρεια, Μάικ Χαριδόπουλος στην 8η και Τζίμι Πατρόνης στην 1η.
Ο Μπιλιράκης, με παρουσία στο Κογκρέσο από το 2007 και προσωπικούς δεσμούς με τον Ντόναλντ Τραμπ, αποτελεί έναν από τους σταθερούς κοινοβουλευτικούς συνομιλητές της Ελλάδας στην Ουάσιγκτον. Στα ζητήματα των ελληνοτουρκικών σχέσεων, έχει αντιταχθεί στην ενίσχυση της Τουρκίας με προηγμένα αμερικανικά οπλικά συστήματα όπως τα μαχητικά F16 και F35, επικαλούμενος τους περιορισμούς της αμερικανικής νομοθεσίας και τη συμπεριφορά της ‘Αγκυρας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Σε κοινή ανακοίνωση με τη Νικόλ Μαλλιωτάκη, τον Μάικ Χαριδόπουλο και τον Τζίμι Πατρόνη εξέφρασε σοβαρές ανησυχίες για σχεδιαζόμενη πώληση στρατιωτικού υλικού προς την Τουρκία και στη κατοχή της Κύπρου.
Ο Χαριδόπουλος έχει διατελέσει πρόεδρος της πολιτειακής Γερουσίας της Φλόριντα, ενώ ο Πατρόνης προέρχεται από το αξίωμα του επικεφαλής οικονομικών υπηρεσιών της πολιτείας.
Στη Νέα Υόρκη, η Ρεπουμπλικανή Νικόλ Μαλλιωτάκη διεκδικεί ακόμη μία θητεία στη Βουλή των Αντιπροσώπων, εκπροσωπώντας την 11η εκλογική περιφέρεια, η οποία περιλαμβάνει το Στάτεν ‘Αιλαντ και τμήματα του νότιου Μπρούκλιν. Αντίπαλός της είναι ο Δημοκρατικός Μάικ ΝτεΣίλις, πρώην αστυνομικός και εκπαιδευτικός. Η Μαλλιωτάκη έχει επίσης αναπτύξει κοινοβουλευτική δράση σε ζητήματα που αφορούν τις ελληνοτουρκικές σχέσεις και την Κύπρο. Μαζί με άλλους Ελληνοαμερικανούς βουλευτές έχει αντιταχθεί στην επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 όσο η ‘Αγκυρα διατηρεί τους ρωσικούς S-400, ενώ έχει συνυπογράψει παρεμβάσεις που επικρίνουν τις τουρκικές θαλάσσιες διεκδικήσεις και τη συνεχιζόμενη κατοχή στην Κύπρο.
Στη Νεβάδα, η Δημοκρατική Ντίνα Τάιτους επιδιώκει την επανεκλογή της στην 1η εκλογική περιφέρεια, απέναντι στη Ρεπουμπλικανή Κάρι Μπακ. Η Τάιτους έχει συμμετάσχει σε διακομματικές πρωτοβουλίες για την Ελλάδα και την Κύπρο, μεταξύ των οποίων η παρέμβαση για τον αποκλεισμό της Τουρκίας από το πρόγραμμα των F-35 όσο διατηρεί τους S-400.
Στη 2η περιφέρεια του Νιου Χάμσαϊρ, η Δημοκρατική Μάγκι Γκούντλαντερ, η οποία εξελέγη πρώτη φορά το 2024, αντιμετωπίζει εκ νέου τη Ρεπουμπλικανή Λίλι Τανγκ Ουίλιαμς. Η αναμέτρηση της διεξάγεται παράλληλα με τη διεκδίκηση της Γερουσίας από τον Πάπας, προσδίδοντας πρόσθετο ομογενειακό ενδιαφέρον στις εκλογές της πολιτείας.
Στην Καλιφόρνια, η Δημοκρατική Ελένη Κουναλάκη διεκδικεί τη θέση της επικεφαλής του πολιτειακού θησαυροφυλακίου, απέναντι στη Ρεπουμπλικανή Τζένιφερ Χοκς, με αρμοδιότητες στη διαχείριση των επενδύσεων, του δανεισμού και των εκδόσεων ομολόγων της πολιτείας.
Στο Ιλινόις, ο Δημοκρατικός ‘Αλεξι Γιαννούλιας διεκδικεί δεύτερη θητεία στο αξίωμα του πολιτειακού Secretary of State, απέναντι στη Ρεπουμπλικανή Νταϊάν Χάρις.
Στη Νεβάδα, ο Ρεπουμπλικανός Σταύρος ‘Αντονι επιδιώκει την επανεκλογή του ως αντικυβερνήτης, με βασική Δημοκρατική αντίπαλο τη Σάντρα Χάουρεγκι.
Η ομογενειακή παρουσία επεκτείνεται και στα πολιτειακά νομοθετικά σώματα. Στη Νέα Υόρκη, οι Δημοκρατικοί ‘Αντριου Γκουνάρντες και Τζέιμς Σκούφης διεκδικούν την επανεκλογή τους στην πολιτειακή Γερουσία, ενώ ο Ρεπουμπλικανός Μάικλ Ταννούσης στην πολιτειακή Βουλή.
Στο Ρόουντ ‘Αιλαντ, νέα θητεία διεκδικεί ο Δημοκρατικός γερουσιαστής Λεωνίδας «Λου» Ραπτάκης και στο Ντέλαγουερ ο Δημοκρατικός γερουσιαστής Σπύρος Μαντζαβίνος.
Οι ομοσπονδιακές αναμετρήσεις θα καθορίσουν την παρουσία των ομογενών στις αποφάσεις της Ουάσιγκτον, ενώ οι πολιτειακές υποψηφιότητες αφορούν αξιώματα με άμεση επιρροή στη δημόσια διοίκηση, στα οικονομικά και στη νομοθεσία των πολιτειών.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα
