Η ειρήνη στη Μέση Ανατολή δείχνει να είναι πλέον κοντά, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε ότι το μνημόνιο κατανόησης μεταξύ των Αμερικανών και του Ιράν αναμένεται να υπογραφεί μέσα στις επόμενες 48 ώρες, υποστηρίζοντας ότι το κείμενο της συμφωνίας έχει πλέον οριστικοποιηθεί.
Ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, μιλώντας σε δημοσιογράφους πριν από την αναχώρησή του από τη σύνοδο της G7, εμφανίστηκε βέβαιος ότι η διαδικασία της συμφωνίας των ΗΠΑ με το Ιράν βρίσκεται στην τελική της φάση.
«Είναι στην τελική του μορφή», ανέφερε χαρακτηριστικά για το μνημόνιο κατανόησης που αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγματεύσεων μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Ωστόσο, ο Τραμπ διευκρίνισε ότι δεν έχει ακόμη αποφασιστεί ο τόπος όπου θα πραγματοποιηθεί η επίσημη υπογραφή της συμφωνίας. Ερωτηθείς σχετικά, απάντησε πως οι δύο πλευρές δεν έχουν καταλήξει ακόμη στην τελική επιλογή.
Οι δηλώσεις του έρχονται εν μέσω πληροφοριών ότι Ουάσινγκτον και Τεχεράνη επιδιώκουν να επισπεύσουν την ολοκλήρωση της διαδικασίας, ακόμη και πριν από την προγραμματισμένη συνάντηση των αντιπροσωπειών των δύο χωρών στην Ελβετία.
Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, το προσχέδιο της συμφωνίας προβλέπει τον τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων, τη σταδιακή άρση των αμερικανικών κυρώσεων κατά του Ιράν, την επαναλειτουργία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και την αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων που παραμένουν δεσμευμένα στο εξωτερικό.
Παράλληλα, προβλέπεται η έναρξη νέου κύκλου διαπραγματεύσεων με στόχο την επίτευξη οριστικής συμφωνίας μέσα σε διάστημα 60 ημερών.
Στο κείμενο, η Τεχεράνη επαναλαμβάνει τη δέσμευσή της ότι δεν θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα, ενώ οι δύο πλευρές συμφωνούν να συνεχίσουν τις συζητήσεις για το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος υπό την εποπτεία της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας.
Η επικείμενη υπογραφή του μνημονίου θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, καθώς αναμένεται να επηρεάσει τόσο τις σχέσεις ΗΠΑ – Ιράν όσο και το ευρύτερο γεωπολιτικό περιβάλλον στην περιοχή.
Αμερικανοί αξιωματούχοι έβγαλαν στο φως την συμφωνία 14 σημείων
Αξιωματούχοι των ΗΠΑ έδωσαν στη δημοσιότητα το επίσημο κείμενο του μνημονίου κατανόησης που συμφωνήθηκε με το Ιράν το περασμένο Σαββατοκύριακο και μάλιστα η αποκάλυψη έγινε την ώρα που ο Ντόναλντ Τραμπ βρισκόταν στη συνέντευξη Τύπου στη Σύνοδο των G7.
Το έγγραφο 14 σημείων προβλέπει, μεταξύ άλλων, το άμεσο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, τη σταδιακή άρση οικονομικών περιορισμών κατά της Τεχεράνης και τη διεξαγωγή τεχνικών διαπραγματεύσεων για το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.
«Πρόκειται ουσιαστικά για μια συμφωνία που μας επιτρέπει να ανοίξουμε αμέσως τα Στενά του Ορμούζ, να δεσμεύσουμε τους Ιρανούς να καταστρέψουν το πυρηνικό υλικό υψηλού εμπλουτισμού και να δημιουργήσουμε έναν μηχανισμό μέσω του οποίου, όσο το Ιράν βελτιώνει τη συμπεριφορά του, εμείς θα ανταποκρινόμαστε με μεγαλύτερη οικονομική και ελάφρυνση των κυρώσεων, ώστε να μπορέσει να γίνει μια πιο ευημερούσα χώρα», δήλωσε ο αξιωματούχος.
Το πλήρες προσχέδιο του εγγράφου με τα 14 σημεία:
1. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες, μαζί με τους συμμάχους τους στον τρέχοντα πόλεμο, δηλώνουν με την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συναντίληψης τον άμεσο και οριστικό τερματισμό του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, και αναλαμβάνουν την υποχρέωση να μην εξαπολύσουν καμία εχθρική ενέργεια ο ένας εναντίον του άλλου και να απέχουν από την απειλή ή τη χρήση βίας ο ένας εναντίον του άλλου. Η τελική συμφωνία θα επιβεβαιώνει τις διατάξεις του παρόντος Άρθρου και των υπόλοιπων Άρθρων.
2. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν την υποχρέωση να σέβονται την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα η μία της άλλης και να απέχουν από κάθε παρέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις της άλλης.
3. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν την υποχρέωση να διαπραγματευτούν και να καταλήξουν σε τελική συμφωνία εντός μέγιστης περιόδου 60 ημερών, η οποία μπορεί να παραταθεί με αμοιβαία συναίνεση.
4. Αμέσως μετά την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας, οι Ηνωμένες Πολιτείες αίρουν τον ναυτικό αποκλεισμό και αποτρέπουν οποιαδήποτε παρέμβαση ή παρεμπόδιση κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν και αποκαθιστούν την κυκλοφορία εντός μέγιστης προθεσμίας 30 ημερών στην πλήρη της δυναμικότητα. Η κυκλοφορία των πλοίων θα είναι ανάλογη με τον προπολεμικό όγκο κυκλοφορίας εκ μέρους της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν επίσης την υποχρέωση να αποσύρουν τις δυνάμεις τους από τις γύρω περιοχές εντός 30 ημερών από την τελική συμφωνία.
5. Με την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα λάβει αμέσως μέτρα για να διασφαλίσει ότι η κίνηση εμπορικών πλοίων από τον Περσικό Κόλπο προς τη Θάλασσα του Ομάν και αντίστροφα θα επαναληφθεί εντός 30 ημερών στον προπολεμικό όγκο, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη άρσης των τεχνικών εμποδίων και την εξουδετέρωση των ναρκών από το Ιράν.
6. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν, μαζί με τους περιφερειακούς εταίρους τους, να δημιουργήσουν ένα ολοκληρωμένο σχέδιο που θα συμφωνηθεί και από τα δύο μέρη για την αποκατάσταση και την οικονομική ανάπτυξη της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν, διασφαλίζοντας παράλληλα χρηματοδότηση ύψους τουλάχιστον 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Ο μηχανισμός εφαρμογής αυτού του σχεδίου, ως μέρος της τελικής συμφωνίας, θα διαμορφωθεί εντός 60 ημερών.
7. Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεσμεύονται να τερματίσουν, βάσει χρονοδιαγράμματος που θα συμφωνηθεί ως μέρος της τελικής συμφωνίας, όλα τα είδη κυρώσεων που αντιμετωπίζει επί του παρόντος η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, συμπεριλαμβανομένων των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και του Διοικητικού Συμβουλίου του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), και όλες τις μονομερείς κυρώσεις των ΗΠΑ, τόσο πρωτογενείς όσο και δευτερογενείς.
8. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν επαναλαμβάνει ότι δεν θα παράγει ποτέ πυρηνικά όπλα. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφώνησαν ότι η τύχη του εμπλουτισμένου υλικού και η τύχη όλων των άλλων αμοιβαία συμφωνημένων ζητημάτων που σχετίζονται με την πυρηνική ενέργεια, συμπεριλαμβανομένων των πυρηνικών αναγκών του Ιράν, θα αντιμετωπιστούν επαρκώς σε μια τελική συμφωνία· η τελική συμφωνία θα επιβεβαιώσει τις διατάξεις του παρόντος άρθρου.
9. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφωνούν ότι, εν αναμονή μιας τελικής συμφωνίας, θα διατηρήσουν το status quo: Το Ιράν θα διατηρήσει το status quo στο πυρηνικό του πρόγραμμα και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα επιβάλουν νέες κυρώσεις στο Ιράν ούτε θα ενισχύσουν τις δυνάμεις του στην περιοχή.
10. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν την υποχρέωση ότι αμέσως μετά την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας και μέχρι την ημερομηνία άρσης των κυρώσεων, το Υπουργείο Οικονομικών των Ηνωμένων Πολιτειών θα εκδίδει εξαιρέσεις για τις εξαγωγές ιρανικού αργού πετρελαίου, πετροχημικών προϊόντων και παραγώγων τους, καθώς και όλων των συναφών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των τραπεζικών εργασιών, των ασφαλειών, των μεταφορών και των συναφών.
11. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν την υποχρέωση ότι, υπό το πρίσμα της προόδου των διαπραγματεύσεων για την επίτευξη τελικής συμφωνίας, τα δεσμευμένα ή περιορισμένα κεφάλαια και περιουσιακά στοιχεία της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν θα αποδεσμευτούν και θα καταστούν πλήρως διαθέσιμα. Αυτά τα κεφάλαια, είτε τηρούνται στον κύριο λογαριασμό είτε μεταφέρονται, θα χρησιμοποιηθούν για οποιαδήποτε πληρωμή τελικού δικαιούχου που καθορίζεται από την Κεντρική Τράπεζα της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν και θα είναι πλήρως διαθέσιμα για χρήση. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν την υποχρέωση να εκδίδουν όλες τις απαραίτητες άδειες και άδειες σε αυτή τη βάση.
12. Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφωνούν ότι θα συσταθεί μηχανισμός εφαρμογής για την επίβλεψη της επιτυχούς εφαρμογής και της μελλοντικής δέσμευσης σε σχέση με την Τελική Συμφωνία.
13. Μετά την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας και μετά την παραλαβή διαβεβαιώσεων σχετικά με την έναρξη εφαρμογής των Άρθρων 4, 5, 10 και 11 του παρόντος Μνημονίου Συνεργασίας και τη συνέχιση της εφαρμογής αυτών των βημάτων, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες θα ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις για μια Τελική Συμφωνία αποκλειστικά όσον αφορά τα υπόλοιπα Άρθρα.
14. Η τελική συμφωνία θα εγκριθεί μέσω δεσμευτικής απόφασης του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα
