Οι γάτες, πέρα από αγαπημένοι σύντροφοι, ίσως αποδειχθούν πολύτιμοι «σύμμαχοι» στην έρευνα για τον καρκίνο. Νέα διεθνής μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Science δείχνει ότι οι γενετικές ομοιότητες ανθρώπων και γατών μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην κατανόηση – και ενδεχομένως στη θεραπεία – ορισμένων μορφών καρκίνου, όπως ο καρκίνος του μαστού.
Η ερευνητική ομάδα, με επικεφαλής τη Louise van der Weyden από το Wellcome Sanger Institute, ανέλυσε γενετικά δεδομένα από περίπου 500 γάτες σε πέντε χώρες, εντοπίζοντας 13 διαφορετικούς τύπους καρκίνου, μεταξύ των οποίων μαστού, πνευμόνων, δέρματος και εγκεφάλου. Οι γάτες, όπως και οι σκύλοι, ζουν στο ίδιο περιβάλλον με τον άνθρωπο και εκτίθενται στους ίδιους επιβαρυντικούς παράγοντες, γεγονός που τις καθιστά εξαιρετικά μοντέλα μελέτης.
Η ανάλυση αποκάλυψε ότι πάνω από το 50% των γατών με καρκίνο του μαστού φέρουν μετάλλαξη στο γονίδιο FBXW7, το οποίο έχει ήδη συσχετιστεί με επιθετικούς καρκίνους στον άνθρωπο. Αν και η μετάλλαξη είναι σπάνια στις γυναίκες, όταν εμφανίζεται συνδέεται με ιδιαίτερα επιθετικές μορφές της νόσου. Το ίδιο μοτίβο παρατηρήθηκε και στις γάτες, ενισχύοντας τη σημασία της ανακάλυψης.
Η σπανιότητα της μετάλλαξης στους ανθρώπους δυσκολεύει τις κλινικές δοκιμές. Αντίθετα, η συχνή εμφάνισή της στις γάτες επιτρέπει ταχύτερη και πιο στοχευμένη έρευνα. Σουηδοί επιστήμονες που συνέχισαν τη μελέτη διαπίστωσαν ότι δύο υπάρχοντες τύποι χημειοθεραπείας ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματικοί σε όγκους με τη συγκεκριμένη μετάλλαξη – και τα δύο φάρμακα είναι ήδη εγκεκριμένα τόσο για ανθρώπους όσο και για ζώα.
Ο καθηγητής Harikrishna Nakshatri από το Indiana University χαρακτήρισε τα ευρήματα «συναρπαστικά», επισημαίνοντας ότι μπορούν να βοηθήσουν στην κατανόηση του πώς περιβαλλοντικοί παράγοντες επηρεάζουν τα γονίδια και πυροδοτούν την ανάπτυξη καρκίνου.
Σύμφωνα με τη van der Weyden, ο στόχος δεν είναι μόνο η πρόοδος στην ανθρώπινη ογκολογία, αλλά και η βελτίωση των θεραπειών για τα ίδια τα ζώα. Η εφαρμογή στοχευμένων θεραπειών στις γάτες θα μπορούσε να σώσει ζωές και παράλληλα να προσφέρει πολύτιμα δεδομένα για την ανθρώπινη ιατρική.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα
