Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ανακοίνωσε ότι εξετάζει υποψήφια εμβόλια και διαθέσιμα σχήματα φαρμακευτικής αγωγής που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την ανάσχεση της επιδημίας του Ebola (Έμπολα) , που έχει ξεσπάσει στην Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και έχει προκαλέσει 131 επιβεβαιωμένους θανάτους.

«Εξετάζουμε ποια είναι τα υποψήφια εμβόλια ή αγωγές που είναι διαθέσιμα και αν ορισμένα ανάμεσά τους θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν στο πλαίσιο αυτής της επιδημίας», ανακοίνωσε στον Τύπο η Ανν Ανσια, εκπρόσωπος του ΠΟΥ στην Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό

Ο ΠΟΥ κήρυξε το ξέσπασμα αυτό του εξαιρετικά μεταδοτικού αιμορραγικού πυρετού στην Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και την Ουγκάντα επείγουσα κατάσταση διεθνούς εμβέλειας και συγκάλεσε για σήμερα την επιτροπή εκτάκτων καταστάσεων για την διαχείριση της υγειονομικής κρίσης.

Δεν υπάρχουν εγκεκριμένα εμβόλια ή θεραπευτικές αγωγές για το στέλεχος Bundibugyo του Ebola, που είναι υπεύθυνο για την παρούσα επιδημία και προκαλεί τον θάνατο στο 40% έως 50% των κρουσμάτων.

Ωστόσο, υπάρχει ένα εμβόλιο που ονομάζεται Ervebo, που έχει παρασκευασθεί από την Merck, που έχει χρησιμοποιηθεί για το στέλεχος Zaire και έχει δείξει ότι παρέχει κάποιον βαθμό προστασίας σε δοκιμές σε ζώα.

Το ενδεχόμενο δοκιμής του εμβολίου αυτού και άλλες επιλογές θα βρίσκεται στην ατζέντα της σημερινής συνεδρίασης της επιτροπής του ΠΟΥ.

Ωστόσο, η Ανν Ανσια δηλώνει ότι οι διεθνείς εμπειρογνώμονες θεωρούν ότι το εμβόλιο για το στέλεχος Zaïre δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί στο πλαίσιο της διαχείρισης της παρούσας επιδημίας.

Σε περιοχή που μαίνονται συγκρούσεις η επιδημία Έμπολα

Η επιδημία του Έμπολα εξαπλώνεται στο ανατολικό τμήμα της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κογκό, μια περιοχή όπου δραστηριοποιούνται δεκάδες ένοπλες ομάδες και όπου η αντικυβερνητική οργάνωση Μ23 που υποστηρίζεται από τη Ρουάντα έχει καταλάβει μεγάλες περιοχές, περιπλέκοντας την υγειονομική αντίδραση.

Η επιδημία Έμπολα που είχε ξεσπάσει από το 2018 ως το 2020 στις ανατολικές επαρχίες της ΛΔ Κονγκό, όπου μαίνονται ένοπλες συγκρούσεις εδώ και 30 χρόνια, προκάλεσε τον θάνατο χιλιάδων ανθρώπων.

Συγκρούσεις μεταξύ φυλών

Το επίκεντρο της επιδημίας εντοπίζεται στο Ιτούρι, μια επαρχία στο βορειοανατολικό τμήμα της ΛΔ Κονγκό που συνορεύει με την Ουγκάντα και το Νότιο Σουδάν. Σε αυτήν την περιοχή εξόρυξης χρυσού καθημερινά γίνονται έντονες μετακινήσεις πληθυσμού που σχετίζονται με την εξορυκτική δραστηριότητα.

Οι περιοχές που βρίσκονται βόρεια της πρωτεύουσας της επαρχίας, τη Μπούνια, σπαράσσονται από το 2017 από βίαιες συγκρούσεις μεταξύ των φυλών Χέμα και Λέντου. Τακτικά αναφέρονται σφαγές, συχνά με πολλές δεκάδες νεκρούς.

Η πόλη Μονγκμπουάλου, πρώτο επίκεντρο της επιδημίας, βρίσκεται σε μια περιοχή όπου δραστηριοποιείται η πολιτοφυλακή Codeco (Κολεκτίβα για την ανάπτυξη του Κονγκό) η οποία δηλώνει ότι υπερασπίζεται τα δικαιώματα της φυλής Λέντου.

«Μέχρι στιγμής δεν έχουμε αντιμετωπίσει αντίσταση από την πλευρά των ένοπλων ομάδων», δήλωσε χθες Δευτέρα υγειονομικός αξιωματούχος από τη Μονγκμπουάλου. «Αναζητούμε στρατηγικές για να φτάσουμε στους ασθενείς» στις περιοχές των συγκρούσεων, πρόσθεσε.

Η Σύμβαση για τη Λαϊκή Επανάσταση (CRP), μια ένοπλη ομάδα που συχνά συνδέεται με τη φυλή Χέμα, κήρυξε μονομερώς εκεχειρία την Πέμπτη προτού ανακοινωθεί το ξέσπασμα επιδημίας Έμπολα.

Οι συγκρούσεις μεταξύ της CRP και του στρατού της ΛΔ Κονγκό και την πολιτοφυλακή Codeco σημαδεύονται και από πολλές ωμότητες εις βάρος των αμάχων.

Αντάρτες που συνδέονται με το Ισλαμικό Κράτος

Νοτιοδυτικά της Μπούνια εκτείνεται το τεράστιο δάσος του Ιτούρι, κρησφύγετο των ανταρτών ADF (Συμμαχικές Δημοκρατικές Δυνάμεις) οι οποίοι έχουν δηλώσει πίστη στο Ισλαμικό Κράτος και επιδίδονται σε φόνους στις επαρχίες Ιτούρι και Βόρειο Κίβου.

Οι ADF συστάθηκαν από Ουγκαντέζους αντάρτες, διαβόητους για την ακραία βία που ασκούν εις βάρος αμάχων, και έχουν σκοτώσει τουλάχιστον 36 ανθρώπους από τις αρχές Μαΐου.

Ο δρόμος που οδηγεί από την Μπούνια στη Μπένι, μεγάλη πόλη στο βόρειο τμήμα της επαρχίας Βόρειο Κίβου, διέρχεται από μια περιοχή όπου οι ADF εξαπολύουν τακτικά επιθέσεις.

Οι υγειονομικοί και οι εργαζόμενοι σε ανθρωπιστικές υπηρεσίες δεν γλιτώνουν από τις σφαγές αυτής της ένοπλης ομάδας.

Γραμμή μετώπου

Στο μεταξύ οι επαρχίες Βόρειο Κίβου και Νότιο Κίβου κόβονται στη μέση από τη γραμμή του μετώπου που χωρίζει τον στρατό της ΛΔ Κονγκό από τους αντάρτες της Μ23 που υποστηρίζεται από τις ένοπλες δυνάμεις της Ρουάντας.

Οι συγκρούσεις εκεί συνεχίζονται ακόμη και μετά το ξέσπασμα της επιδημίας και παρά την υπογραφή ειρηνευτικής συμφωνίας μεταξύ της ΛΔ Κονγκό και της Ρουάντας στις αρχές Δεκεμβρίου. Η κατάσταση είναι χειρότερη κυρίως στο Νότιο Κίβου, σύμφωνα με τοπικές αρχές.

Το διεθνές αεροδρόμιο της Γκόμα, πρωτεύουσας του Βόρειου Κίβου, από το οποίο εισερχόταν διεθνής βοήθεια στην περιοχή παραμένει κλειστό από τον Ιανουάριο του 2025 όταν οι αντάρτες της Μ23 κατέλαβαν την πόλη.

Οι αντιμαχόμενες πλευρές υπέγραψαν τον Απρίλιο στην Ελβετία δήλωση που τους δέσμευε να διευκολύνουν τη διανομή ανθρωπιστικής βοήθειας.

Ο Φρανσουά Μορεγιόν, επικεφαλής της αντιπροσωπείας της Διεθνούς Επιτροπής Ερυθρού Σταυρού στη ΛΔ Κονγκό, κάλεσε χθες τα εμπόλεμα μέρη να επιδείξουν «αίσθημα ευθύνης», προτρέποντάς τα να ανοίξουν «τον δρόμο για αποτελεσματική πρόσβαση, συνεργασία και συντονισμό στην ανθρωπιστική βοήθεια».

Παράλληλη διοίκηση

Ένα πρώτο κρούσμα μόλυνσης από τον ιό Έμπολα επιβεβαιώθηκε στη Γκόμα, που συνορεύει με τη Ρουάντα.

Η M23 αφού κατέλαβε την πόλη εγκαθίδρυσε παράλληλη διοίκηση στις περιοχές που ελέγχει, αλλά δεν έχει χρειαστεί ποτέ ως τώρα να διαχειριστεί μια επιδημία μεγάλης κλίμακας.

Οι κυβερνήτες που έχουν διοριστεί από τη Μ23 στις επαρχίες Βόρειο Κίβου και Νότιο Κίβου ανακοίνωσαν την Κυριακή την ανάπτυξη υγειονομικών ομάδων, ομάδων παρακολούθησης και ευαισθητοποίησης των πολιτών αλλά και ενίσχυση των υγειονομικών μέτρων στις υποδομές υγείας και τις περιοχές με μεγάλη συγκέντρωση κατοίκων.

Από την Κυριακή «δεν έχει καταγραφεί κανένα νέο κρούσμα», δήλωσε ο εκπρόσωπος της Μ23 σε χθεσινή του ανακοίνωση.