Η επιτάχυνση του πληθωρισμού στην Ευρωζώνη επαναφέρει στο προσκήνιο το ενδεχόμενο μιας νέας αύξησης των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, καθώς το αυξημένο ενεργειακό κόστος εντείνει τις πιέσεις στις τιμές και υποχρεώνει τις αγορές να αναθεωρήσουν τις εκτιμήσεις τους για τις επόμενες αποφάσεις της Φρανκφούρτης.
Σύμφωνα με την προκαταρκτική εκτίμηση της Eurostat, ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη σκαρφάλωσε στο 3,8% τον Σεπτέμβριο από 3,2% τον Αύγουστο. Την ίδια στιγμή, ο δομικός πληθωρισμός —ο οποίος εξαιρεί τις ευμετάβλητες τιμές της ενέργειας, των τροφίμων, του αλκοόλ και του καπνού— ενισχύθηκε στο 2,5% από 2,4%, παραμένοντας σταθερά πάνω από τον μεσοπρόθεσμο στόχο του 2% που έχει θέσει η ΕΚΤ.
Η απρόσμενα ισχυρή άνοδος των τιμών ενισχύει τις προσδοκίες για περαιτέρω αυστηροποίηση της νομισματικής πολιτικής, μετά τις δύο αυξήσεις επιτοκίων στις οποίες προχώρησε η ΕΚΤ κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Όπως επισημαίνει ρεπορτάζ του Reuters, το ενδιαφέρον όλων επικεντρώνεται πλέον στις εξελίξεις που θα μεσολαβήσουν έως τη συνεδρίαση του Δεκεμβρίου.
Η ενέργεια κινητήριος δύναμη των ανατιμήσεων
Κύρια πηγή των νέων πληθωριστικών πιέσεων αποτελεί η ενέργεια, καθώς οι υψηλές τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου διαχέονται σταδιακά στην οικονομία. Σύμφωνα με τη Eurostat, οι τιμές της ενέργειας σημείωσαν ετήσια αύξηση 18,8% τον Σεπτέμβριο, έναντι 14,3% τον Αύγουστο, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη άνοδο μεταξύ των συνιστωσών του δείκτη.
Παράλληλα, οι τιμές στις υπηρεσίες αυξήθηκαν κατά 3,2% (από 3% τον Αύγουστο), ενώ στα τρόφιμα, το αλκοόλ και τον καπνό η αύξηση ανήλθε στο 1,4% (από 1,1%). Αντίθετα, στα μη ενεργειακά βιομηχανικά αγαθά ο πληθωρισμός υποχώρησε ελαφρώς στο 1,1% από 1,2%. Η άνοδος του δομικού πληθωρισμού στο 2,5% επιβεβαιώνει ότι οι πιέσεις δεν περιορίζονται πλέον μόνο στον ενεργειακό τομέα.
Πρόβλεψη Ρεν για πληθωρισμό κοντά στο 4%
Τον κίνδυνο περαιτέρω επιτάχυνσης των τιμών υπογράμμισε το μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ και διοικητής της Τράπεζας της Φινλανδίας, Όλι Ρεν, εκτιμώντας ότι ο πληθωρισμός ενδέχεται να πλησιάσει το 4% έως το τέλος του έτους, καθώς οι τιμές της ενέργειας προσεγγίζουν τα επίπεδα του δυσμενούς σεναρίου της κεντρικής τράπεζας.
Για την ΕΚΤ, πέρα από την άμεση επίδραση της ενέργειας, ο μείζων κίνδυνος έγκειται στη μετακύλιση του κόστους στις τιμές άλλων αγαθών, στις υπηρεσίες και στους μισθούς, εξέλιξη που θα μπορούσε να καταστήσει τον πληθωρισμό πιο επίμονο.
Την ίδια ώρα, η κατακόρυφη άνοδος των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων διαμορφώνει ακόμα πιο περιοριστικές χρηματοπιστωτικές συνθήκες. Η απόδοση του 10ετούς γερμανικού ομολόγου ανήλθε στο 3,57%, φτάνοντας στο υψηλότερο σημείο των τελευταίων 17 ετών, εξέλιξη που αυξάνει το κόστος δανεισμού. Ο Όλι Ρεν σημείωσε ότι η άνοδος των μακροπρόθεσμων αποδόσεων ενδέχεται να λειτουργήσει συγκρατητικά στην οικονομική δραστηριότητα, περιορίζοντας τη μεταφορά του ενεργειακού σοκ στην υπόλοιπη οικονομία.
Η επόμενη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ έχει προγραμματιστεί για τις 29 Οκτωβρίου, ωστόσο η συνεδρίαση του Δεκεμβρίου θεωρείται η πλέον καθοριστική, καθώς θα συνδυαστεί με την υποβολή των νέων οικονομικών προβλέψεων.
Ανθεκτικότητα στην πραγματική οικονομία
Στις σταθμίσεις της ΕΚΤ προσμετράται και η εικόνα της πραγματικής οικονομίας, η οποία συνεχίζει να εμφανίζει αντοχές. Το ΑΕΠ της Ευρωζώνης σημείωσε αύξηση 0,4% το β΄ τρίμηνο του 2026 σε τριμηνιαία βάση και 1% σε ετήσια βάση. Αν και η ανθεκτικότητα αυτή προσφέρει στην ΕΚΤ το περιθώριο να εστιάσει στην καταπολέμηση του πληθωρισμού, το συνδυασμένο βάρος του ενεργειακού κόστους και των υψηλών αποδόσεων των ομολόγων εντείνει τους κινδύνους για την προοπτική της ανάπτυξης.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα