Ανατροπή στις αρχικές εκτιμήσεις για τις επιπτώσεις από τον πόλεμο στο Ιράν φέρνει το κλείσιμο των στενών του Ορμούζ που έχει εκτοξεύσει την τιμή του πετρελαίου σταθερά πάνω από τα 100 δολ/βαρέλι.
Κομισιόν και ΕΚΤ εκφράζουν πλέον έντονα την ανησυχία τους για τη διάρκεια του πολέμου ο οποίος διανύει ήδη τον δεύτερο μήνα, διαψεύδοντας τις αρχικές εκτιμήσεις για σύντομη λήξη του. Στις Βρυξέλλες και στη Φρανκφούρτη θεωρούν ότι αν ο πόλεμος δεν τελειώσει εντός του Απριλίου, το ενεργειακό σοκ που έχει προκαλέσει θα μετατραπεί σε σοβαρή ενεργειακή κρίση με ανυπολόγιστες, προς το παρόν, συνέπειες για την παγκόσμια οικονομία. Αυτές θα είναι ακόμη πιο ισχυρές για την ευρωπαϊκή οικονομία λόγω του μεγάλου βαθμού εξάρτησής της από τα ορυκτά καύσιμα (πετρέλαιο και φυσικό αέριο).
Γι’ αυτό το τέλος Απριλίου θεωρείται ορόσημο, τουλάχιστον από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα σε ό,τι αφορά τη λήψη των αποφάσεων της για τα επιτόκια. Ευρωπαϊκές πηγές προεξοφλούν ότι στην επόμενη συνεδρίασή της στις 30 Απριλίου η ΕΚΤ θα προχωρήσει σε αύξηση των επιτοκίων κατά 0,25 της μονάδας αν δεν έχει τελειώσει ο πόλεμος έως τότε. Στο επιτελείο της ΕΚΤ επικρατεί έντονη ανησυχία για την τροπή του πολέμου, όπως άλλωστε αυτό αποτυπώνεται σε όλες τις δηλώσεις της επικεφαλής της, Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία χτυπάει καμπανάκι κινδύνου για τον πληθωρισμό και την ανάπτυξη στην Ευρωζώνη.
Το βασικό σενάριο με βάση το οποίο κινείται πλέον η ΕΚΤ προβλέπει ότι το δεύτερο τρίμηνο εφέτος οι μέσες τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου θα είναι τα 90 δολάρια/βαρέλι και τα 50 ευρώ/MWh αντίστοιχα. Αυτό οδηγεί σε μείωση των ρυθμών ανάπτυξης για την ευρωζώνη το 2026 στο 0,9% από 1,2% προηγούμενης πρόβλεψης. Δηλαδή, με βάση το σενάριο αυτό, η ανάπτυξη θα είναι χαμηλότερη εφέτος κατά 0,3 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με τις εκτιμήσεις πριν τον πόλεμο στο Ιραν. Ο πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί στο 2,6% παρουσιάζοντας σαφή επιδείνωση συγκριτικά με την προηγούμενη πρόβλεψη που τον τοποθετούσε στο 1,9% εφέτος. Πρόκειται για επιδείνωση 0,7 ποσοστιαίων μονάδων που αφορούν κυρίως την αύξηση του ενεργειακού κόστους από την άνοδο των τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.
Στο δυσμενές σενάριο, οι τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου το δεύτερο τρίμηνο τοποθετούνται υψηλότερα, στα 119 δολάρια/βαρέλι και στα 87 ευρώ/MWh αντίστοιχα. Το σενάριο αυτό βασίζεται στην πρόβλεψη ότι το δεύτερο τρίμηνο εφέτος διαταράσσεται το 40% των ροών πετρελαίου και LNG που διέρχονται από τα στενά του Ορμούζ λόγω του αποκλεισμού που έχει ήδη επιβάλει το Ιραν, χωρίς να υπάρχουν καταστροφές στις ενεργειακές υποδομές των χωρών του Κόλπου. Με αυτά τα επίπεδα τιμών στο πετρέλαιο και στο φυσικό αέριο ο πληθωρισμός αναμένεται να σκαρφαλώσει στο 3,5% εφέτος, ενώ η ανάπτυξη θα προσγειωθεί στο 0,6%
Τέλος, στο ακραίο σενάριο της ΕΚΤ που λαμβάνει ως υπόθεση ότι το δεύτερο τρίμηνο εφέτος οι τιμές του πετρελαίου θα φθάσουν ως τα 145 δολάρια/βαρέλι και οι τιμές του φυσικού αερίου στα 106 ευρώ/MWh ο πληθωρισμός προβλέπεται να εκτιναχθεί στο 4,4% το 2026 και στο 4,8% το 2027, ενώ η ανάπτυξη θα περιοριστεί στο 0,4% εφέτος και 0,9% το 2027.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
