Η ταχεία μείωση του δημόσιου χρέους αποτέλεσε τον κρίσιμο παράγοντα που οδήγησε στην αναβάθμιση των οικονομιών της Ελλάδας, της Κύπρου και της Πορτογαλίας κατά τρεις βαθμίδες από το 2022, αναφέρει ο οίκος πιστοληπτικής αξιολόγησης Fitch σε σημερινή έκθεσή του.
Οι δείκτες χρέους προς ΑΕΠ σημείωσαν απότομη μείωση από τα υψηλά επίπεδα του 2020 και στις τρεις χώρες, υποχωρώντας σε επίπεδα σημαντικά χαμηλότερα σε σχέση με την περίοδο πριν την πανδημία, σε αντίθεση με την περιορισμένη μείωση που σημειώθηκε στο σύνολο της Ευρωζώνης την ίδια περίοδο.
Αυτή η απομόχλευση βελτίωσε τα αποτελέσματα του Μοντέλου Αξιολόγησης Κρατικού Αξιόχρεου του Fitch, ενώ η ενίσχυση της υγείας του τραπεζικού τομέα στην Κύπρο και την Ελλάδα, καθώς και της εξωτερικής θέσης της Πορτογαλίας, οδήγησαν τον οίκο να άρει περιορισμούς στις αξιολογήσεις του, καθιστώντας δυνατές τις αναβαθμίσεις κατά πολλές βαθμίδες για τις τρεις χώρες.
Η ισχυρή ανάπτυξη ήταν ο σημαντικότερος παράγοντας που συνέβαλε στην απομόχλευση του χρέους, αλλά ο κρίσιμος παράγοντας που ξεχώρισε τις τρεις αυτές χώρες από τις άλλες ήταν η δημοσιονομική πολιτική τους που οδήγησε στη δημιουργία βιώσιμων πρωτογενών πλεονασμάτων. Αυτή είναι και η διαφορά των τριών χωρών με την Ιταλία και την Ισπανία, οι οποίες είχαν επίσης ευνοϊκές συνθήκες ανάπτυξης. Ωστόσο, αναβαθμίστηκαν μόνο κατά μία βαθμίδα, καθώς η μεν Ιταλία σημειώνει μικρά πρωτογενή πλεονάσματα από το 2024 η δε Ισπανία δεν έχει πλεόνασμα.
Ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας κατά 22% την περίοδο 2021-2025 έναντι περίπου 13,5% στην ΕΕ
Το δημόσιο χρέος της Ελλάδας υποχώρησε από περίπου 209% του ΑΕΠ το 2020 στο 146% το 2025, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη απόλυτη μείωση μεταξύ των τριών χωρών, με τον Fitch να προβλέπει την περαιτέρω μείωσή του στο 125% έως το 2029. Σε σύγκριση με τα προ πανδημίας επίπεδα είναι χαμηλότερο κατά περίπου 37 ποσοστιαίες μονάδες, ενώ για το σύνολο της Ευρωζώνης είναι περίπου τέσσερις ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερο. Η ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας κατά 22% την περίοδο 2021-2025 έναντι περίπου 13,5% στην Ευρωπαϊκή Ένωση συνέβαλε, σύμφωνα με υπολογισμούς του Fitch, στη μείωση του ελληνικού χρέους κατά 36 ποσοστιαίες μονάδες.
Ο οίκος σημειώνει ότι οι παράγοντες που στήριξαν την ανάκαμψη αρχίζουν να εξασθενούν καθώς η ανάκαμψη του τουρισμού έχει ολοκληρωθεί, η χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της ΕΕ κορυφώνεται το 2026 και το αρνητικό πραγματικό κόστος χρηματοδότησης εξαλείφεται.
«Καθώς αυτοί οι παράγοντες εξασθενούν, τα πρωτογενή πλεονάσματα θα επωμιστούν μεγαλύτερο μέρος του βάρους τής απομόχλευσης (του χρέους), την ώρα που η διατήρησή τους γίνεται πιο απαιτητική εν μέσω γήρανσης του πληθυσμού, αυξανόμενων δεσμεύσεων για την άμυνα και φθίνουσας πολιτικής συναίνεσης», σημειώνει ο Fitch, ενώ προσθέτει ότι «ένα δίδαγμα για τα άλλα κράτη της Ευρώπης με υψηλό δημόσιο χρέος -στα οποία περιλαμβάνονται η Αυστρία, το Βέλγιο, η Γαλλία, η Φινλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο- είναι ότι οι διαρκείς αναβαθμίσεις της πιστοληπτικής ικανότητας βασίζονται σε πρωτογενή πλεονάσματα που διατηρούνται επί σειρά ετών και από διαδοχικές κυβερνήσεις, και όχι μόνο σε ευνοϊκές μακροοικονομικές συνθήκες».
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
