Το φαγητό δεν είναι πάντα απάντηση στη σωματική πείνα. Πολύ συχνά, είναι ένας τρόπος να ρυθμίσεις τα συναισθήματά σου. Να ηρεμήσεις μετά από μια δύσκολη μέρα, να καλύψεις ένα κενό, να διαχειριστείς άγχος ή βαρεμάρα. Αυτό είναι το λεγόμενο συναισθηματικό φαγητό. Και όσο πιο συχνά συμβαίνει, τόσο πιο δύσκολο γίνεται να ξεχωρίσεις πότε πραγματικά πεινάς και πότε απλώς αναζητάς ανακούφιση.
Το mindful eating δεν είναι δίαιτα, ούτε κανόνας. Είναι μια διαφορετική προσέγγιση στο φαγητό και η ικανότητα να είσαι παρούσα τη στιγμή που τρως, να ακούς το σώμα σου και να κατανοείς τις ανάγκες του χωρίς να λειτουργείς αυτόματα.
Η διαφορά ανάμεσα στη σωματική και τη συναισθηματική πείνα
Η σωματική πείνα εμφανίζεται σταδιακά. Δεν είναι επείγουσα και μπορείς να τη διαχειριστείς για λίγο. Δεν ζητά συγκεκριμένο φαγητό. Οτιδήποτε θρεπτικό μπορεί να την καλύψει.
Αντίθετα, η συναισθηματική πείνα είναι ξαφνική και έντονη. Συνήθως σχετίζεται με συγκεκριμένες λιγούρες, όπως γλυκό ή junk food. Έχει επείγον χαρακτήρα και συχνά συνοδεύεται από την αίσθηση ότι το χρειάζεσαι τώρα.
Μετά την κατανάλωση, η σωματική πείνα ικανοποιείται. Η συναισθηματική όμως συχνά αφήνει πίσω ενοχές.
Το πρώτο βήμα είναι η παρατήρηση
Δεν χρειάζεται να κόψεις το φαγητό που σε παρηγορεί. Χρειάζεται να καταλάβεις γιατί το αναζητάς. Την επόμενη φορά που θα νιώσεις έντονη επιθυμία για φαγητό, σταμάτα για λίγα δευτερόλεπτα και ρώτα τον εαυτό σου: Πεινάω πραγματικά ή νιώθω κάτι άλλο; Αυτή η μικρή παύση μπορεί να αλλάξει ολόκληρη τη συμπεριφορά.
Η ταχύτητα του φαγητού επηρεάζει το αποτέλεσμα
Όταν τρως γρήγορα, το σώμα δεν προλαβαίνει να στείλει το σήμα κορεσμού στον εγκέφαλο. Αυτό σημαίνει ότι καταναλώνεις περισσότερο φαγητό χωρίς να το συνειδητοποιείς.
Το να τρως πιο αργά, να μασάς καλά και να κάνεις μικρές παύσεις βοηθά στη ρύθμιση της ποσότητας και στην καλύτερη πέψη.
Η παρουσία αλλάζει τη σχέση με το φαγητό
Το φαγητό μπροστά από οθόνες, κινητό ή τηλεόραση δημιουργεί αποσύνδεση. Δεν αντιλαμβάνεσαι την ποσότητα, τη γεύση ή το πότε χορταίνεις.
Δοκίμασε να τρως χωρίς περισπασμούς. Να κοιτάς το φαγητό σου, να αναγνωρίζεις τη γεύση, την υφή, το άρωμα. Αυτή η διαδικασία σε φέρνει πίσω στο σώμα σου.
Όταν χρησιμοποιείς το φαγητό για να ηρεμήσεις, στην πραγματικότητα προσπαθείς να καλύψεις μια ανάγκη. Μπορεί να είναι ξεκούραση, αποφόρτιση, σύνδεση ή απλώς μια παύση. Αντί να καταπιέσεις την επιθυμία, προσπάθησε να δεις τι πραγματικά χρειάζεσαι εκείνη τη στιγμή. Ίσως ένα διάλειμμα, μια βόλτα, μια κουβέντα ή λίγη σιωπή.
Η σημασία της σταθερής διατροφής
Όταν δεν τρως τακτικά μέσα στη μέρα, το σώμα οδηγείται πιο εύκολα σε έντονες λιγούρες. Η έλλειψη σταθερών γευμάτων αυξάνει την πιθανότητα συναισθηματικού φαγητού το βράδυ.
Η ισορροπημένη διατροφή, με επαρκή πρωτεΐνη και φυτικές ίνες, βοηθά στη σταθερότητα του σακχάρου και μειώνει την ανάγκη για παρηγορητικά snacks.
Η ενοχή μετά το φαγητό δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο. Τρως, νιώθεις άσχημα, προσπαθείς να ελέγξεις περισσότερο και τελικά οδηγείσαι ξανά στο ίδιο σημείο. Το mindful eating βασίζεται στην αποδοχή. Δεν υπάρχει “καλό” και “κακό” φαγητό. Υπάρχει συνειδητή επιλογή.
Η σχέση με το φαγητό είναι σχέση με τον εαυτό σου
Το φαγητό είναι μέρος της καθημερινότητας. Δεν χρειάζεται να είναι πηγή άγχους ή σύγκρουσης. Όταν αρχίζεις να το προσεγγίζεις με επίγνωση, αλλάζει ολόκληρη η εμπειρία. Δεν τρως για να τιμωρηθείς ή να ανταμειφθείς. Τρως για να φροντίσεις το σώμα σου.
Και αυτή η αλλαγή δεν γίνεται από τη μία μέρα στην άλλη. Γίνεται με μικρές, συνειδητές στιγμές μέσα στην ημέρα.
Επιμέλεια: Συντακτική ομάδα
